Shloka 61
श्रीचक्रराजरथ—पर्वस्थदेवतानाम् प्रकाशनम्
Revelation of the Deities Stationed on the Śrīcakra-Rāja-Ratha’s Sections
Devanagari script
तस्यैव च समीपस्थस्तस्या वाहनकेसरी / यमा रुह्य प्रववृते भण्टासुरबधैषिणी
Transliteration
tasyaiva ca samīpasthastasyā vāhanakesarī / yamā ruhya pravavṛte bhaṇṭāsurabadhaiṣiṇī
Translation
Close by stood her mount, the lion Kesari; mounting it, Yamā set forth, intent on the slaying of Bhaṇṭāsura.
Word by Word
तस्यof him/that
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
एवindeed/only
एव:
Nipāta (निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय/अवधारणार्थक निपात (emphatic particle)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
समीप-स्थःstanding nearby
समीप-स्थः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमीप (प्रातिपदिक) + स्थ (कृदन्त; √स्था धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘स्थ’ = क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; समासः तत्पुरुष (समीपे स्थितः)
तस्याःof her/that (f.)
तस्याः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
वाहन-केसरीthe mount-lion
वाहन-केसरी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवाहन (प्रातिपदिक) + केसरी (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः तत्पुरुष (वाहनरूपः केसरी / वाहनस्य केसरी)
यमाम्Yamā (name of a female figure)
यमाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
रुह्यhaving mounted
रुह्य:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√रुह् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund/absolutive), ‘having mounted/ascended’
प्रववृतेset forth/advanced
प्रववृते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + √वृत् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद
भण्टासुर-बध-एषिणीseeking the slaying of Bhaṇṭāsura
भण्टासुर-बध-एषिणी:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभण्टासुर (प्रातिपदिक) + बध (प्रातिपदिक) + एषिणी (प्रातिपदिक; from √इष् ‘to seek’)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः तत्पुरुष (भण्टासुरस्य बधं एषते इति)