Shloka 36
ललितापरमेश्वरी-सेनाजय-यात्रा
Lalitā Parameśvarī’s Army-March for Victory
Devanagari script
ताश्च सप्तटिकसङ्काशाः परशुं पाशमेव च / गदां घण्टां मणिं चैव दधाना दीप्तविग्रहाः
Transliteration
tāśca saptaṭikasaṅkāśāḥ paraśuṃ pāśameva ca / gadāṃ ghaṇṭāṃ maṇiṃ caiva dadhānā dīptavigrahāḥ
Translation
And they, radiant like seven tilakas, bore the axe (paraśu) and the noose (pāśa), the mace, the bell, and the jewel—forms blazing with splendor.
Word by Word
ताःthey (those women)
ताः:
कर्ता (Karta/subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, बहुवचन (pronoun)
चand
च:
सम्बन्ध (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
सप्त-टिक-सङ्काशाःresembling seven ṭikas (in size/measure)
सप्त-टिक-सङ्काशाः:
कर्ता-विशेषण (adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootसप्त (प्रातिपदिक) + टिक (प्रातिपदिक) + सङ्काश (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (measure/comparison: ‘सप्तटिकायाः सङ्काशाः’); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन (agreeing with implied masculine group/gaṇa; or used adjectivally for the group)
परशुम्axe
परशुम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootपरशु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
पाशम्noose
पाशम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootपाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
एवindeed/just
एव:
सम्बन्ध (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis/only)
चand
च:
सम्बन्ध (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
गदाम्mace
गदाम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootगदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
घण्टाम्bell
घण्टाम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootघण्टा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
मणिम्jewel
मणिम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootमणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
चand
च:
सम्बन्ध (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
एवindeed
एव:
सम्बन्ध (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
दधानाbearing/holding
दधाना:
कर्ता-विशेषण (describing subject)
TypeVerb
Rootधा (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (present active participle, शतृ); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन (agreeing with ताः)
दीप्त-विग्रहाःhaving radiant forms
दीप्त-विग्रहाः:
कर्ता-विशेषण (adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootदीप्त (कृदन्त/प्रातिपदिक) + विग्रह (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘दीप्तः विग्रहः’); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन (used adjectivally for the group)