Shloka 7
Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada
Devanagari script
मन्वन्तराणां संक्षेपं भविष्यैः सह सप्तभिः / प्रलयं चैव लोकानां ब्रुवतो मे निबोधत
Transliteration
manvantarāṇāṃ saṃkṣepaṃ bhaviṣyaiḥ saha saptabhiḥ / pralayaṃ caiva lokānāṃ bruvato me nibodhata
Translation
Understand attentively as I speak: I shall give a concise account of the Manvantaras, together with the seven yet to come, and also of the Pralaya, the dissolution of the worlds.
Word by Word
मन्वन्तराणाम्of the Manvantaras
मन्वन्तराणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootमन्वन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन; समासः मनु + अन्तर (षष्ठी-तत्पुरुषः)
संक्षेपम्summary/brief account
संक्षेपम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसंक्षेप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
भविष्यैःwith the future (ones)
भविष्यैः:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeNoun
Rootभविष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), बहुवचन; सहार्थे
सहtogether with
सह:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक
सप्तभिःwith seven
सप्तभिः:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeAdjective
Rootसप्त (संख्याप्रातिपदिक)
Form(त्रिलिङ्ग), तृतीया (3), बहुवचन; संख्यावाचक विशेषणम्
प्रलयम्dissolution
प्रलयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
लोकानाम्of the worlds
लोकानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन
ब्रुवतःof (me) speaking
ब्रुवतः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; 'of me who is speaking'
मेmy/of me
मे:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
निबोधतunderstand/heed
निबोधत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootबुध् (धातु)
Formलोट् (imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), बहुवचन; परस्मैपदम्; उपसर्गः नि-