Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 69
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
सावर्णिका तृतीयासावृजुवाक्यार्थमण्डिता / शांशपायनिका चान्या नोदनार्थविभूषिता
Transliteration
sāvarṇikā tṛtīyāsāvṛjuvākyārthamaṇḍitā / śāṃśapāyanikā cānyā nodanārthavibhūṣitā
Translation
The third, the Sāvarṇika tradition, is adorned with the meaning of plain and straightforward speech. Another, the Śāṃśapāyanika tradition, is embellished with meanings that exhort and inspire.
Word by Word
सावर्णिकाthe Sāvarṇikā (recension)
सावर्णिका:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसावर्णिक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Nominative singular feminine)
तृतीयाthird
तृतीया:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतृतीय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Nominative singular feminine); क्रमवाचकविशेषणम् (ordinal)
असौthis/that (she/it)
असौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Nominative singular feminine)
ऋजु-वाक्य-अर्थ-मण्डिताadorned with the meaning of straightforward statements
ऋजु-वाक्य-अर्थ-मण्डिता:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootऋजु (प्रातिपदिक) + वाक्य (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक) + मण्डित (कृदन्त; √मण्ड्/मण्ड् (धातु) + क्त)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Nominative singular feminine); क्त-प्रत्ययान्त विशेषणम् (past participle ‘adorned’); समासः—बहुपद-तत्पुरुषः (‘ऋजु-वाक्यस्य अर्थेन मण्डिता’)
शांशपायनिकाthe Śāṃśapāyanikā (recension)
शांशपायनिका:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशांशपायनिक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Nominative singular feminine)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्ययम् (conjunction)
अन्याanother
अन्या:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Nominative singular feminine)
नोदन-अर्थ-विभूषिताembellished for the purpose of incitement/impulsion
नोदन-अर्थ-विभूषिता:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनोदन (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक) + विभूषित (कृदन्त; √भूष् (धातु) + क्त)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Nominative singular feminine); क्त-प्रत्ययान्त विशेषणम्; समासः—तत्पुरुषः (‘नोदनार्थेन विभूषिता’)