Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 110
यज्ञप्रवर्तनम् (Yajña-pravartana) — The Institution/Commencement of Sacrifice in Dvāpara
Devanagari script
वनानां प्रथमं वृष्ट्या तेषां मूलेषु संभवः / तथा कार्तयुगानां तु कलिजष्विह संभवः
Transliteration
vanānāṃ prathamaṃ vṛṣṭyā teṣāṃ mūleṣu saṃbhavaḥ / tathā kārtayugānāṃ tu kalijaṣviha saṃbhavaḥ
Translation
Forests first arise through rain, from their very roots; so too the seed of the Kṛtayuga comes forth here, even within the Kaliyuga.
Word by Word
वनानाम्of forests
वनानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन
प्रथमम्first/initially
प्रथमम्:
Kriya-visheshana (क्रिया-विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (adverbial accusative): 'first/initially'
वृष्ट्याby rain
वृष्ट्या:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootवृष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण (instrumental): 'by rain'
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन
मूलेषुin the roots
मूलेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमूल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन
संभवःarising/origin
संभवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसम् + भू (धातु) → सम्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
तथाlikewise
तथा:
Upamana (उपमान/Correlation)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकार/समुच्चय-अव्यय (adverb: 'thus/likewise')
कार्तयुगानाम्of the Kṛta-yugas
कार्तयुगानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootकृत + युग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; 'of the Kṛta-yugas'
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअन्वय-अव्यय (particle)
कलिजेषुin the Kali-yugas
कलिजेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकलि + युग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन; 'in the Kali-yugas'
इहhere
इह:
Deshadhikarana (देश-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb)
संभवःarising/origin
संभवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसम् + भू (धातु) → सम्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन