Previous Verse

Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 48

Saṃkhyāvarta (संख्यावर्त्त): Commencement of Yajña at the Dawn of Tretāyuga

यज्ञप्रवर्त्तनं ह्येवमासीत्स्वायंभुवे ऽन्तरे / ततः प्रभृति यज्ञो ऽयं युगैः सह विवर्त्तितः

yajñapravarttanaṃ hyevamāsītsvāyaṃbhuve 'ntare / tataḥ prabhṛti yajño 'yaṃ yugaiḥ saha vivarttitaḥ

Thus was the yajña set in motion in the Svāyambhuva Manvantara. From that time onward, this yajña has continued, unfolding along with the yugas.

yajña-pravarttanamthe institution/commencement of sacrifice
yajña-pravarttanam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyajña (प्रातिपदिक) + pravarttana (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (determinative: yajñasya pravarttanam), नपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
hiindeed
hi:
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle: indeed)
evamthus
evam:
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb: thus)
āsītwas
āsīt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular)
svāyaṃbhuvein the Svāyaṃbhuva (Manvantara)
svāyaṃbhuve:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootsvāyaṃbhuva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
antarein the interval
antare:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootantara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
tataḥthereafter
tataḥ:
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; अपादान/कालवाचक (adverb: from then/thereafter)
prabhṛtifrom (that time) onward
prabhṛti:
TypeIndeclinable
Rootprabhṛti (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; आरम्भार्थक (from/beginning with)
yajñaḥthis sacrifice
yajñaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyajña (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
ayamthis
ayam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); सर्वनाम-विशेषण (pronominal adjective)
yugaiḥwith the ages / through the yugas
yugaiḥ:
Sahakāraka/Hetu (सह/हेतु)
TypeNoun
Rootyuga (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural)
sahatogether with
saha:
Sahakāraka (सह)
TypeIndeclinable
Rootsaha (अव्यय)
Formसह-अव्यय (postposition: with)
vivarttitaḥhas been continued/rolled on
vivarttitaḥ:
Kriyāviśeṣaṇa/Predicative (विधेय)
TypeAdjective
Rootvi-vṛt (धातु) + ta (कृत् प्रत्यय)
Formकृत-प्रत्ययान्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)