Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 37
प्लक्षद्वीपवर्णनम्
Description of Plakṣa-dvīpa
Devanagari script
हरितालमयैः शृङ्गैर्दिवमावृत्य तिष्ठति / तृतियः पर्वतस्तत्र बलाहक इति श्रुतः
Transliteration
haritālamayaiḥ śṛṅgairdivamāvṛtya tiṣṭhati / tṛtiyaḥ parvatastatra balāhaka iti śrutaḥ
Translation
With peaks of haritāla that seem to veil the sky, the third mountain there is known as Balāhaka.
Word by Word
हरितालमयैःwith peaks made of orpiment
हरितालमयैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootहरिताल + मय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन (Plural); समासः हरितालस्य मयः (haritāla-made)
शृङ्गैःwith peaks
शृङ्गैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootशृङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन (Plural)
दिवम्the sky
दिवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)
आवृत्यhaving covered
आवृत्य:
Purvakala (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootआ + वृत् (धातु) → आवृत्य (अव्ययभाव-कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive), 'having covered'
तिष्ठतिstands
तिष्ठति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular); परस्मैपद
तृतियःthe third
तृतियः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतृतीय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular); क्रमवाचक-विशेषण
पर्वतःmountain
पर्वतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण ('there')
बलाहकःBalāhaka
बलाहकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबलाहक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular); नाम
इतिthus
इति:
Sambandha (उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-उद्धरण/नामनिर्देशार्थक (quotative particle)
श्रुतःis known (as)
श्रुतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootश्रु (धातु) → श्रुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular); भूतकृदन्त (PPP), 'heard/known as'