Shloka 52
अग्निनिचयः (Agninichaya) / The Accumulation of Sacred Fire & the Classification of Pitṛs by Time-Order
Devanagari script
तासां चैव तु भर्तार स्ते मे बहुमाताः सति / ब्रह्मिष्ठाः सुतपस्काश्च महायोगाः सुधार्मिकाः
Transliteration
tāsāṃ caiva tu bhartāra ste me bahumātāḥ sati / brahmiṣṭhāḥ sutapaskāśca mahāyogāḥ sudhārmikāḥ
Translation
O Sati, their husbands too are greatly honored by me—steadfast in Brahman, mighty in austerity, great yogins, and righteous in dharma.
Word by Word
तासाम्of those (girls)
तासाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), बहुवचन; सर्वनाम
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
एवindeed
एव:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (निश्चय/emphasis particle)
तुbut
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (विरोध/contrast particle)
भर्तारःhusbands
भर्तारः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
तेthose
ते:
Karta (कर्ता) (apposition to भर्तारः)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सर्वनाम
मेmy
मे:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/genitive), एकवचन; सर्वनाम
बहुमाताःmuch-honoured/highly esteemed
बहुमाताः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक) + मत (प्रातिपदिक; √मन्/मन् ‘to think’ → मत ‘esteemed’)
Formकर्मधारय-समास; पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (of भर्तारः)
सतिO virtuous lady
सति:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसत् (प्रातिपदिक; √अस् → सत्)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/locative), एकवचन; संबोधनार्थे/सम्बोधन (vocative sense) ‘O virtuous one’ (formally locative)
ब्रह्मिष्ठाःmost devoted to Brahman/very learned in sacred lore
ब्रह्मिष्ठाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootब्रह्मिष्ठ (प्रातिपदिक; ब्रह्मन् + इष्ठ)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; अतिशयार्थक (superlative) विशेषण
सुतपस्काःof excellent austerity
सुतपस्काः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + तपस् (प्रातिपदिक) + क (प्रत्यय) → सुतपस्क (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (उपपद/विशेषण); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
महायोगाःgreat yogins
महायोगाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक) + योग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण
सुधार्मिकाःvery righteous
सुधार्मिकाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु (प्रातिपदिक) + धार्मिक (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण