Shloka 87
राज्याभिषेक-विभागः
Distribution of Sovereignties / Appointments of Cosmic Lords
Devanagari script
जज्ञिरे मानसा ह्येते ऽरुधत्यास्तन्निबोधत / नारदस्तु वसिष्ठायारुन्धती प्रत्यपादयत्
Transliteration
jajñire mānasā hyete 'rudhatyāstannibodhata / nāradastu vasiṣṭhāyārundhatī pratyapādayat
Translation
All these were born from Arundhatī by the mind (mānasa)—know this. And Nārada bestowed Arundhatī upon Vasiṣṭha.
Word by Word
जज्ञिरेwere born
जज्ञिरे:
क्रिया (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√जन् (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; Perfect, 3rd pl.
मानसाःmind-born
मानसाः:
कर्तृविशेषण (subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootमानस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; Nominative plural; ‘mind-born’; विशेषण to एते
हिindeed
हि:
सम्बन्धसूचक (discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formहेतौ/निश्चयार्थक अव्यय (particle: indeed/for)
एतेthese
एते:
कर्ता (कर्ता/Kartā)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; Nominative plural
अरुन्धत्याःof Arundhatī
अरुन्धत्याः:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootअरुन्धती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; Genitive singular
तत्that (matter)
तत्:
कर्म (कर्म/Karma)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; Accusative singular (pronoun)
निबोधतunderstand, take note
निबोधत:
क्रिया (आज्ञा/imperative action)
TypeVerb
Rootनि + √बुध् (धातु)
Formलोट् (Imperative/लोट्), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd), बहुवचन; Imperative, 2nd pl.
नारदःNārada
नारदः:
कर्ता (कर्ता/Kartā)
TypeNoun
Rootनारद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; Nominative singular
तुhowever
तु:
सम्बन्धसूचक (discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वयबोधक अव्यय (particle: but/indeed)
वसिष्ठायto Vasiṣṭha
वसिष्ठाय:
सम्प्रदान (सम्प्रदान/Dative recipient)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; Dative singular
अरुन्धतीम्Arundhatī
अरुन्धतीम्:
कर्म (कर्म/Karma)
TypeNoun
Rootअरुन्धती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; Accusative singular
प्रत्यपादयत्presented/gave (in marriage), handed over
प्रत्यपादयत्:
क्रिया (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + √पद्/√पादय् (धातु; causative)
Formलङ् (Imperfect/लङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; Past (imperfect), 3rd sg.; णिच्-प्रयोग (causative)