Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 77
Sāttvata–Vṛṣṇi–Andhaka Vamśa
Genealogical Enumeration of the Yādava Clans
Devanagari script
स्यमन्तकं न चापश्यद्धत्वा भोजं महाबलम् / निवृत्तं चाब्र वीत्कृष्णं रत्नं देहीति लाङ्गली
Transliteration
syamantakaṃ na cāpaśyaddhatvā bhojaṃ mahābalam / nivṛttaṃ cābra vītkṛṣṇaṃ ratnaṃ dehīti lāṅgalī
Translation
The Syamantaka jewel was nowhere to be seen. Seeing Kṛṣṇa return after slaying the mighty Bhoja, Lāṅgalī (Balarāma) said, “Give me the gem.”
Word by Word
स्यमन्तकम्the Syamantaka (gem)
स्यमन्तकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्यमन्तक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध/negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negative particle)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अपश्यत्(he) did not see
अपश्यत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√पश् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
हत्वाhaving killed
हत्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√हन् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया
भोजम्Bhoja (a person)
भोजम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभोज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
महाबलम्very strong/mighty
महाबलम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा-बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier) भोजम्-शब्दस्य
निवृत्तम्returned/come back
निवृत्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeVerb
Rootनि-√वृत् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (कृष्णम् इति कर्मणि विशेषणम्)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अब्रवीत्(she/he) said
अब्रवीत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√ब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
कृष्णम्to Krishna
कृष्णम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
रत्नम्the gem
रत्नम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरत्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
देहिgive
देहि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√दा (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्य-समाप्ति सूचक अव्यय (quotative particle)
लाङ्गलीLāṅgalī (the woman named)
लाङ्गली:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootलाङ्गली (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन; (हलधरस्य पत्नी/स्त्री इति)