Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 140
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
उदीर्णा राक्षसगणा इमे चोत्पादिताः शुभाः / आलंबेयो गणः क्रूर औत्कचेयो गणस्तथा
Transliteration
udīrṇā rākṣasagaṇā ime cotpāditāḥ śubhāḥ / ālaṃbeyo gaṇaḥ krūra autkaceyo gaṇastathā
Translation
These fierce hosts of rākṣasas, risen in tumult, were also brought forth: the gaṇa of Ālambeya is cruel, and so too is the gaṇa of Autkaceya.
Word by Word
उदीर्णाःarisen
उदीर्णाः:
क्रिया (Predicate)
TypeVerb
Rootउद्-√ईर् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि/कर्तरि कृदन्त (past participle), प्रथमा, बहुवचन, पुल्लिङ्ग — ‘arisen/raised’
राक्षस-गणाःhosts of rākṣasas
राक्षस-गणाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक) + गण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष ‘राक्षसानां गणाः/राक्षसगणाः’; प्रथमा, बहुवचन, पुल्लिङ्ग
इमेthese
इमे:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, पुल्लिङ्ग — demonstrative ‘these’
चand
च:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
उत्पादिताःwere produced
उत्पादिताः:
क्रिया (Predicate; passive)
TypeVerb
Rootउत्-√पद्/√पाद् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), प्रथमा, बहुवचन, पुल्लिङ्ग — ‘produced’
शुभाःauspicious
शुभाः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, पुल्लिङ्ग — qualifying इमे/गणाः
आलम्बेयःof Ālaṃba’s line
आलम्बेयः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootआलम्ब (प्रातिपदिक) + एय (तद्धित प्रत्यय)
Formतद्धित-प्रत्ययान्त (descendant/derived from Ālaṃba), प्रथमा, एकवचन, पुल्लिङ्ग — qualifying गणः
गणःa host
गणः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, पुल्लिङ्ग
क्रूरःcruel
क्रूरः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootक्रूर (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, पुल्लिङ्ग — qualifying गणः
औत्कचेयःof Utkaca’s line
औत्कचेयः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootउत्कच (प्रातिपदिक) + एय (तद्धित प्रत्यय)
Formतद्धित-प्रत्ययान्त (derived from Utkaca), प्रथमा, एकवचन, पुल्लिङ्ग — qualifying गणः
गणःa host
गणः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, पुल्लिङ्ग
तथाlikewise
तथा:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb) — ‘thus/also’