Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 138
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
यासां च यः प्रजासर्गो येन चोत्पादिता गणाः / आलंबा उत्कचोत्कृष्टा निरृता कपिला शिवा
Transliteration
yāsāṃ ca yaḥ prajāsargo yena cotpāditā gaṇāḥ / ālaṃbā utkacotkṛṣṭā nirṛtā kapilā śivā
Translation
Those through whom the creation of progeny proceeded, and by whom the hosts of gaṇas were brought forth—Ālambā, Utkacā, Utkṛṣṭā, Nirṛtā, Kapilā, and Śivā.
Word by Word
यासाम्of whom
यासाम्:
सम्बन्ध (Sambandha/Genitive relation)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन (Plural), स्त्रीलिङ्ग (Feminine) — relative pronoun ‘of whom’
चand
च:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
यःwhich (that)
यः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine) — relative pronoun ‘who/which’
प्रजा-सर्गःcreation of creatures
प्रजा-सर्गः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक) + सर्ग (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (Genitive determinative) ‘प्रजानां सर्गः’; प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन, पुल्लिङ्ग
येनby whom
येन:
करण (Karana/Instrument)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन, पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (M/N) — relative pronoun ‘by whom/whereby’
चand
च:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
उत्पादिताःwere produced
उत्पादिताः:
कर्म (Karma/Object; passive subject)
TypeVerb
Rootउत्-√पद्/√पाद् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), प्रथमा (Nominative), बहुवचन, पुल्लिङ्ग — ‘having been produced/created’
गणाःgroups/hosts
गणाः:
कर्ता (Karta; passive subject)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन, पुल्लिङ्ग
आलम्बाःĀlaṃbā
आलम्बाः:
विशेष्य (Appositional/Name)
TypeNoun
Rootआलम्बा (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग — proper name (one of the sisters)
उत्कच-उत्कृष्टाःUtkacā and Utkṛṣṭā
उत्कच-उत्कृष्टाः:
विशेष्य (Appositional/Name)
TypeNoun
Rootउत्कच (प्रातिपदिक) + उत्कृष्ट (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व (copulative) listing two names; प्रथमा, बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग — ‘Utka-ca and Utkṛṣṭā’
निरृताःNirṛtā
निरृताः:
विशेष्य (Appositional/Name)
TypeNoun
Rootनिरृता (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग — proper name
कपिलाःKapilā
कपिलाः:
विशेष्य (Appositional/Name)
TypeNoun
Rootकपिला (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग — proper name
शिवाःŚivā
शिवाः:
विशेष्य (Appositional/Name)
TypeNoun
Rootशिवा (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग — proper name