Shloka 109
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
दृश्यमानो ऽप्सरो लिप्सुः शङ्कां नैव चकार सः / ततः संसिद्धकारणः सद्यो जातः सुतस्तु वै
Transliteration
dṛśyamāno 'psaro lipsuḥ śaṅkāṃ naiva cakāra saḥ / tataḥ saṃsiddhakāraṇaḥ sadyo jātaḥ sutastu vai
Translation
He, longing for the apsara, felt no suspicion even though the apsaras watched. Then, when the cause was fulfilled, a son was born at once.
Word by Word
दृश्यमानःbeing seen
दृश्यमानः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त/शानच्; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अप्सरःthe apsaras
अप्सरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअप्सरस् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
लिप्सुःdesirous (of)
लिप्सुः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootलिप्सु (प्रातिपदिक; desiderative agent-noun from √लभ्/लिप्स्)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; इच्छार्थक विशेषण (desirous)
शङ्काम्doubt/suspicion
शङ्काम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशङ्का (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
नnot
न:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
एवindeed/at all
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis/only)
चकारmade/did
चकार:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ततःthen/thereupon
ततः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अपादानार्थक/क्रम (from that/then)
संसिद्धकारणःwith the cause accomplished/fully effected
संसिद्धकारणः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम्-सिद्ध + कारण (प्रातिपदिक)
Formसमास: कर्मधारय ‘संसिद्धं कारणं यस्य/संसिद्धकारणः’; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सद्यःimmediately
सद्यः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb: immediately)
जातःwas born
जातः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formभूतकृदन्त/क्त; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सुतःa son
सुतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुindeed/but
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अन्वय (but/indeed)
वैcertainly
वै:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक (emphatic particle)