Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 18
Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage
Marutakanyā–Vamśa-varṇana
Devanagari script
असंगं काञ्चनं दिव्यमक्षयौ च महेषुधी / युक्तं मनोजवैरश्वैर्येन कन्यां समुद्वहत्
Transliteration
asaṃgaṃ kāñcanaṃ divyamakṣayau ca maheṣudhī / yuktaṃ manojavairaśvairyena kanyāṃ samudvahat
Translation
He bore the maiden away in that foremost chariot—divine, of unattached gold—furnished with great inexhaustible quivers and yoked to horses swift as thought.
Word by Word
असङ्गम्unattached, not clinging
असङ्गम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअसङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifier)
काञ्चनम्golden
काञ्चनम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootकाञ्चन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
अक्षयौimperishable (two)
अक्षयौ:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअक्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), द्विवचन; विशेषण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
महेषुधीa great quiver
महेषुधी:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमह + इषुधी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारय (महती इषुधी)
युक्तम्yoked, harnessed
युक्तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootयुज् (धातु) → युक्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
मनोजवैःwith mind-swift
मनोजवैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootमनोजव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; विशेषण
अश्वैःhorses
अश्वैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
येनby which/with which
येन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
कन्याम्the maiden
कन्याम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
समुद्वहत्carried off / bore away
समुद्वहत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + उद् + वह् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन