Shloka 83
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
ब्रह्मोवाच / येषामर्थाय संग्रामे रजिरात्तायुधः प्रभुः / योत्स्यते ते विजष्यन्ते त्रींल्लोकान्नात्र संशयः
Transliteration
brahmovāca / yeṣāmarthāya saṃgrāme rajirāttāyudhaḥ prabhuḥ / yotsyate te vijaṣyante trīṃllokānnātra saṃśayaḥ
Translation
Brahmā said: For whose sake the Lord Raji, taking up his weapons in battle, will fight—those shall conquer the three worlds; of this there is no doubt.
Word by Word
ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
येषाम्of whom
येषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
अर्थायfor the sake (of purpose)
अर्थाय:
Sampradana (सम्प्रदान/Dative)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; प्रयोजन (purpose)
संग्रामेin battle
संग्रामे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootसंग्राम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
रजिःRaji
रजिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरजि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
आत्तायुधःhaving taken up weapons
आत्तायुधः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootआत्त (कृदन्त, √दा/दा-आदाने) + आयुध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (आत्तम् आयुधम् यस्य)
प्रभुःthe lord/master
प्रभुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
योत्स्यतेwill fight
योत्स्यते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootयुध् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
विजष्यन्तेwill be victorious / conquer
विजष्यन्ते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootजि (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; उपसर्गः वि-
त्रीन्three
त्रीन्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
लोकान्worlds
लोकान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
अत्रhere/in this matter
अत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन