Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 68
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
तेन पुत्रेण बालेन प्रहृतं तस्य वै पुनः / वैरस्यान्त महाराज तदा तेन विधित्सता
Transliteration
tena putreṇa bālena prahṛtaṃ tasya vai punaḥ / vairasyānta mahārāja tadā tena vidhitsatā
Translation
That boy, his son, struck him again. O great king, seeking to bring the enmity to an end, he then resolved to act so.
Word by Word
तेनby him/with that
तेन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, तृतीया (करण), एकवचन; pronoun ‘that/he’ in Instrumental singular
पुत्रेणby the son
पुत्रेण:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन; Instrumental singular
बालेनby the young/child
बालेन:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन; adjective qualifying ‘पुत्रेण’
प्रहृतम्struck/attacked
प्रहृतम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootप्र-हृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; past passive participle ‘struck’
तस्यof him/of that
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन; Genitive singular
वैindeed
वै:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle), emphasis/assurance
पुनःagain
पुनः:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
वैरस्यof enmity
वैरस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवैर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन; Genitive singular
अन्तO end (of...)
अन्त:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/vocative), एकवचन; used as address (O end/terminator)
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा-राज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/vocative), एकवचन; ‘महान् चासौ राजा’
तदाthen
तदा:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
तेनby him
तेन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, तृतीया (करण), एकवचन; Instrumental singular
विधित्सताby (one) wishing to accomplish/ordain
विधित्सता:
Karaṇa (करण)
TypeVerb
Rootवि-धा (धातु) + सन् (इच्छार्थक) + तृच्/शतृ (कृदन्त)
Formइच्छार्थक वर्तमानकृदन्त (सन्नन्त-शतृ), पुंलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन; ‘wishing to do/ordain’