Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 3
Bhārgavaṃ prati Varuṇāgamanaṃ
Varuṇa’s Approach to Bhārgava/Paraśurāma
Devanagari script
गोकर्णनिलयाः पूर्वमिमेमां मुनिपुङ्गवाः / समायाता महेन्द्राद्रौ निवसंतं सरित्पते
Transliteration
gokarṇanilayāḥ pūrvamimemāṃ munipuṅgavāḥ / samāyātā mahendrādrau nivasaṃtaṃ saritpate
Translation
“O lord of rivers, in former times these foremost sages, dwelling at Gokarṇa, came to you as you abode upon Mount Mahendra.”
Word by Word
गोकर्ण-निलयाःdwellers of Gokarṇa
गोकर्ण-निलयाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगोकर्ण (प्रातिपदिक) + निलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (nominative), बहुवचन (plural); ‘गोकर्णे निलयः’ (those dwelling at Gokarṇa)
पूर्वम्formerly, earlier
पूर्वम्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्वम् (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (temporal adverb)
इमेthese
इमे:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम (pronoun used adjectivally), पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (nominative), बहुवचन (plural)
इमाम्this (fem.)
इमाम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम (pronoun used adjectivally), स्त्रीलिङ्ग (fem), द्वितीया (accusative), एकवचन (singular); (पाठे ‘इमेमां’ = इमे + इमाम्)
मुनि-पुङ्गवाःforemost sages
मुनि-पुङ्गवाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक) + पुङ्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (nominative), बहुवचन (plural)
समायाताःhaving come/arrived
समायाताः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootसम् + आ + या (धातु)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (nominative), बहुवचन (plural)
महेन्द्र-अद्रौon Mount Mahendra
महेन्द्र-अद्रौ:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहेन्द्र (प्रातिपदिक) + अद्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masc), सप्तमी (locative), एकवचन (singular)
निवसन्तम्dwelling, residing
निवसन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootनि + वस् (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (present participle), पुंलिङ्ग (masc), द्वितीया (accusative), एकवचन (singular)
सरित्-पतेO lord of rivers
सरित्-पते:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसरित् (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masc), सम्बोधन (vocative), एकवचन (singular)