Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 33
Mṛga–Mṛgī Saṃvāda: Karmakāraṇa and Pūrvajanma-kathana
The Deer and Doe Dialogue on Karma and Past Birth
Devanagari script
संदृष्टो भार्गवश्चायं साक्षाद्विष्णुस्वरूपधृक् / तेनानेकभवोत्पन्नं पातकं नाशमागतम्
Transliteration
saṃdṛṣṭo bhārgavaścāyaṃ sākṣādviṣṇusvarūpadhṛk / tenānekabhavotpannaṃ pātakaṃ nāśamāgatam
Translation
This Bhārgava was beheld as one who bears the very form of Vishnu. By his darśana, the sin born of many lives was brought to destruction.
Word by Word
संदृष्टःseen
संदृष्टः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + दृश् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having been seen/seen’
भार्गवःBhārgava (descendant of Bhṛgu)
भार्गवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभार्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Nominative, Singular
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction ‘and’)
अयम्this (one)
अयम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; Pronoun, Nominative, Singular
साक्षात्directly; manifestly
साक्षात्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb) ‘directly/in person’
विष्णुस्वरूपधृक्bearer of Viṣṇu’s form
विष्णुस्वरूपधृक्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु + स्वरूप + धृ (प्रातिपदिक; धृक्-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘धृक्’ = धारकः; षष्ठी-तत्पुरुषः (विष्णोः स्वरूपं धारयति)
तेनby him; through that
तेन:
Karaṇa/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; Instrumental, Singular
अनेकभवोत्पन्नम्arisen from many births
अनेकभवोत्पन्नम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनेक + भव + उत्पन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; agrees with ‘पातकम्’; तत्पुरुषः (अनेकेषु भवेषु उत्पन्नम्)
पातकम्sin
पातकम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपातक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; Neuter, (here) Nominative, Singular
नाशम्destruction
नाशम्:
Gati/Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Accusative, Singular
आगतम्has come; has reached
आगतम्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + गम् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; predicative with ‘पातकम्’