Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 20
Mṛga–Mṛgī Saṃvāda: Karmakāraṇa and Pūrvajanma-kathana
The Deer and Doe Dialogue on Karma and Past Birth
Devanagari script
अन्यैर्नानाविधैर्वृक्षैः परार्थप्रतिपादकैः / स्निग्धच्छायैः समाहृष्टनानापक्षिनिनादितैः
Transliteration
anyairnānāvidhairvṛkṣaiḥ parārthapratipādakaiḥ / snigdhacchāyaiḥ samāhṛṣṭanānāpakṣinināditaiḥ
Translation
There were many other kinds of trees as well, bestowing benefit upon others. Their shade was cool and gentle, and the place rang with the joyful calls of many birds.
Word by Word
अन्यैःwith other
अन्यैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषणम्
नाना-विधैःof various kinds
नाना-विधैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootनाना (अव्यय/प्रातिपदिक) + विध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; कर्मधारयः (नानाविधाः = of various kinds)
वृक्षैःwith trees
वृक्षैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootवृक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
पर-अर्थ-प्रतिपादकैःindicating/providing benefit for others
पर-अर्थ-प्रतिपादकैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक) + प्रति-√पद् (धातु) → प्रतिपादक (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; तत्पुरुषः (परस्य अर्थस्य प्रतिपादकाः = indicating others’ purposes/benefits)
स्निग्ध-छायैःwith dense/pleasant shade
स्निग्ध-छायैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootस्निग्ध (प्रातिपदिक) + छाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; कर्मधारयः (स्निग्धा छाया येषाम्/याभिः)
समाहृष्ट-नाना-पक्षि-निनादितैःresounding with many kinds of birds, delighting (the mind)
समाहृष्ट-नाना-पक्षि-निनादितैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसम्-आ-√हृष् (धातु) → समाहृष्ट (कृदन्त) + नाना (अव्यय/प्रातिपदिक) + पक्षिन् (प्रातिपदिक) + नि-√नद् (धातु) → निनादित (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (नानापक्षिभिः निनादिताः; समाहृष्टाः = greatly delighted/pleasing)