Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 38
Nakṣatra-Śrāddha (Ancestral Rites Connected with Asterisms) — नक्षत्रश्राद्धम्
Devanagari script
क्रीणाति यो ह्यपण्यानि विक्रीणाति प्रशंसति / अन्यत्रास्य समाधानं न वणिकूछ्राद्धमर्हति
Transliteration
krīṇāti yo hyapaṇyāni vikrīṇāti praśaṃsati / anyatrāsya samādhānaṃ na vaṇikūchrāddhamarhati
Translation
He who buys, sells, and praises goods unfit for trade—though some other atonement may exist for him—does not deserve the śrāddha befitting a merchant (vaiśya).
Word by Word
क्रीणातिbuys
क्रीणाति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootक्री (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
हिindeed/for
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय (particle; emphasis/causal nuance)
अपण्यानिunmerchantable/forbidden goods
अपण्यानि:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअ + पणीय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
विक्रीणातिsells
विक्रीणाति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootवि + क्री (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
प्रशंसतिpraises (them)
प्रशंसति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootप्र + शंस् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
अन्यत्रotherwise/elsewhere
अन्यत्र:
Adhikarana (अधिकरण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअन्यत्र (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
अस्यof him
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Possessor)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
समाधानम्atonement/settlement
समाधानम्:
Karma (कर्म/Object/Topic)
TypeNoun
Rootसम् + आ + धा (धातु) → समाधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध/Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
वणिक्a merchant
वणिक्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootवणिज्/वणिक् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उछ्राद्धम्(a rite) uच्छ्राद्ध/uchrāddha (a kind of śrāddha)
उछ्राद्धम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootउछ्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
अर्हतिdeserves/is entitled to
अर्हति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन