Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 25
Aśauca-vidhi (Rules of Impurity) within Śrāddha-kalpa — Chapter on Testing/Selecting Brahmanas and Honoring the Atithi
Devanagari script
पञ्च वेदान्सेतिहासान्यः पठेद्द्विजसत्तमः / योगादनन्तरं सो ऽथ नियोक्तव्यो विजानता
Transliteration
pañca vedānsetihāsānyaḥ paṭheddvijasattamaḥ / yogādanantaraṃ so 'tha niyoktavyo vijānatā
Translation
The foremost dvija who recites the five Vedas together with the Itihāsas—after the practice of yoga, he should be appointed by the wise to the proper duty.
Word by Word
पञ्चfive
पञ्च:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्याशब्द; (वेदान् इति) कर्मपदस्य विशेषण
वेदान्Vedas
वेदान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
सhe
स:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
इतिहासान्itihāsas (epic histories)
इतिहासान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइतिहास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)
पठेत्should read/recite
पठेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपठ् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
द्विजसत्तमःthe best of the twice-born (Brahmin)
द्विजसत्तमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी/तत्पुरुषार्थे (द्विजानां सत्तमः = best among twice-born)
योगात्after/from (the act of) yoga; by yoga
योगात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन
अनन्तरम्immediately after
अनन्तरम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनन्तर (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक (immediately after)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भार्थक (then/thereupon)
नियोक्तव्यःis to be appointed/assigned
नियोक्तव्यः:
Karya (विधेय/कर्तव्य)
TypeVerb
Rootनि + युज् (धातु) + तव्य (कृत्-प्रत्यय)
Formकृत्य-प्रत्ययान्त (तव्यत्), भविष्यत्कर्तव्यता/विधेयार्थ; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि-भाव (to be appointed/assigned)
विजानताby one who knows (the procedure)
विजानता:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootवि + ज्ञा (धातु) शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्यय (present active participle); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन