Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 13
श्राद्धकल्पे पितृदेवपूजाक्रमः (Śrāddhakalpa: Order of Pitṛ and Deva Worship)
Devanagari script
भविष्यति मनुष्येषु सत्यमे तद्ब्रुवामहे / माल्यैर्गन्धैस्तथान्नेन युष्मानग्रे ऽर्च्चयिष्यति /१ १२।१२// अग्रे दत्त्वा तु युष्माकमस्माकं दास्यते ततः / विसर्जनमथास्माकं पूर्वं पश्चात्तु दैवतम्
Transliteration
bhaviṣyati manuṣyeṣu satyame tadbruvāmahe / mālyairgandhaistathānnena yuṣmānagre 'rccayiṣyati /1 12.12// agre dattvā tu yuṣmākamasmākaṃ dāsyate tataḥ / visarjanamathāsmākaṃ pūrvaṃ paścāttu daivatam
Translation
Among humankind it shall be so—we speak the truth. With garlands, fragrances, and food they will worship you first. Having offered to you beforehand, they will then give to us; thereafter our dismissal will be first, and only then that of the deities.
Word by Word
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
क्रिया (kriyā)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट् (Future); प्रथमपुरुष एकवचन
मनुष्येषुamong humans
मनुष्येषु:
अधिकरण (adhikaraṇa)
TypeNoun
Rootमनुष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी बहुवचन (Locative plural)
सत्यम्true
सत्यम्:
प्रकार/विधेय (predicate)
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विधेय (predicate nominal)
एO!/indeed
ए:
सम्बोधन (address particle)
TypeIndeclinable
Rootए (अव्यय)
Formअव्यय; सम्बोधन/आमन्त्रण-निपात (vocative particle, emphatic)
तत्that
तत्:
कर्म (karma; object of ब्रुवामहे)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया एकवचन (Accusative singular)
ब्रुवामहेwe say
ब्रुवामहे:
क्रिया (kriyā)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलट् (Present); उत्तमपुरुष बहुवचन; आत्मनेपद
माल्यैःwith garlands
माल्यैः:
करण (karaṇa)
TypeNoun
Rootमाल्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया बहुवचन (Instrumental plural)
गन्धैःwith fragrances
गन्धैः:
करण (karaṇa)
TypeNoun
Rootगन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया बहुवचन
तथाand also
तथा:
सम्बन्धसूचक (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/प्रकारवाचक
अन्नेनwith food
अन्नेन:
करण (karaṇa)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया एकवचन
युष्मान्you (pl.)
युष्मान्:
कर्म (karma)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया बहुवचन
अग्रेfirst/in front
अग्रे:
क्रियाविशेषण (kriyā-viśeṣaṇa)
TypeIndeclinable
Rootअग्र (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; देश/क्रमवाचक (adverb: first/in front)
अर्चयिष्यतिwill worship
अर्चयिष्यति:
क्रिया (kriyā)
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
Formलृट् (Future); प्रथमपुरुष एकवचन; परस्मैपद
अग्रेfirst
अग्रे:
क्रियाविशेषण (kriyā-viśeṣaṇa)
TypeIndeclinable
Rootअग्र (अव्यय/प्रातिपदिक-निबद्ध)
Formअव्यय; क्रमवाचक (first)
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
पूर्वक्रिया (pūrvakriyā)
TypeVerb
Rootदा (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formअव्ययकृदन्त (क्त्वान्त/gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having given)
तुthen/indeed
तु:
सम्बन्धसूचक (particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
युष्माकम्of you
युष्माकम्:
सम्बन्ध (ṣaṣṭhī-sambandha)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी बहुवचन (Genitive plural)
अस्माकम्of us
अस्माकम्:
सम्बन्ध (ṣaṣṭhī-sambandha)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी बहुवचन
दास्यतेwill be given
दास्यते:
क्रिया (kriyā)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलृट् (Future); प्रथमपुरुष एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि/भावे प्रयोग (will be given)
ततःthereafter
ततः:
क्रियाविशेषण (kriyā-viśeṣaṇa)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक/तसिल् (thereafter)
विसर्जनम्dismissal/visarjana
विसर्जनम्:
कर्ता (kartā; predicate nominal with implied 'bhavati')
TypeNoun
Rootवि + सृज् (धातु) + ल्युट् (कृदन्त)
Formकृदन्त (ल्युट्; क्रियानाम); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा एकवचन
अथthen
अथ:
सम्बन्धसूचक (discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
अस्माकम्of us
अस्माकम्:
सम्बन्ध (ṣaṣṭhī-sambandha)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी बहुवचन
पूर्वम्first
पूर्वम्:
क्रियाविशेषण (kriyā-viśeṣaṇa)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक/अव्ययभाव)
Formअव्यय; क्रमवाचक (first)
पश्चात्afterwards
पश्चात्:
क्रियाविशेषण (kriyā-viśeṣaṇa)
TypeIndeclinable
Rootपश्चात् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (afterwards)
तुand/indeed
तु:
सम्बन्धसूचक (particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
दैवतम्the deity offering (to gods)
दैवतम्:
कर्ता (kartā; predicate nominal)
TypeNoun
Rootदैवत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा एकवचन