Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 49
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
श्राद्धकालेषु नियतं वायुभूताः पितामहाः / आविशन्ति द्विजाञ्छ्रेष्ठांस्तस्मादेतद्ब्रवीमि ते
Transliteration
śrāddhakāleṣu niyataṃ vāyubhūtāḥ pitāmahāḥ / āviśanti dvijāñchreṣṭhāṃstasmādetadbravīmi te
Translation
At the time of śrāddha, the grandfathers (pitāmahas), become as the wind, surely enter the most excellent of the twice-born; therefore I tell you this.
Word by Word
श्राद्ध-कालेषुin the times of śrāddha
श्राद्ध-कालेषु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध-काल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन; श्राद्धस्य कालः इति षष्ठी-तत्पुरुष
नियतम्certainly/regularly
नियतम्:
क्रियाविशेषण (Kriyāviśeṣaṇa/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनियत (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb)
वायु-भूताःhaving become like wind; in wind-form
वायु-भूताः:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवायु-भूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; वायुरिव/वायुरूपेण भूताः (वायुः + भूत)
पितामहाःthe forefathers/ancestors
पितामहाः:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
आविशन्तिenter
आविशन्ति:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-विश् (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
द्विजान्brahmins (twice-born)
द्विजान्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन
श्रेष्ठान्excellent/best
श्रेष्ठान्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; द्विजान् इति विशेषण
तस्मात्therefore
तस्मात्:
सम्बन्ध/हेतु (Hetu/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (हेतु/तस्मात् = therefore)
एतत्this (statement/thing)
एतत्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; वचनस्य कर्म
ब्रवीमिI say/tell
ब्रवीमि:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), परस्मैपद, उत्तमपुरुष (1st), एकवचन
तेto you
ते:
सम्प्रदान (Sampradāna/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; दत्त-सम्प्रदानार्थे