Shloka 101
Vaivasvata-Manu Sarga and the Re-Manifestation of the Saptarṣis (वैवस्वतसर्गः—सप्तर्षिप्रादुर्भावः)
Devanagari script
शृणुताङ्गिरसो वंशमग्नेः पुत्रस्य धीमतः / यस्यान्ववाये संभूता भारद्वाजाः सगौतमाः
Transliteration
śṛṇutāṅgiraso vaṃśamagneḥ putrasya dhīmataḥ / yasyānvavāye saṃbhūtā bhāradvājāḥ sagautamāḥ
Translation
Hear the lineage of Aṅgiras, the wise son of Agni; in his line were born the Ṛṣis, including the Bhāradvājas and the Gautamas.
Word by Word
शृणुतhear (you all)
शृणुत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
अङ्गिरसःof Angiras
अङ्गिरसः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअङ्गिरस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन
वंशम्lineage
वंशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवंश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
अग्नेःof Agni
अग्नेः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन
पुत्रस्यof the son
पुत्रस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन
धीमतःof the intelligent/wise one
धीमतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootधीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन; विशेषण (qualifying पुत्रस्य)
यस्यwhose
यस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन; सम्बन्धसूचक relative pronoun
अन्ववायेin the lineage/descendant line
अन्ववाये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्ववाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (Locative/अधिकरण), एकवचन
संभूताःwere born/arose
संभूताः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + भू (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘arisen/been born’
भारद्वाजाःBharadvajas
भारद्वाजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभारद्वाज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सगौतमाःalong with the Gautamas
सगौतमाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस-गौतम (प्रातिपदिक; स + गौतम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘स’ = सह (with) in compound-like usage