Shloka 20

गिरय: प्रत्यद‍ृश्यन्त नानायुधमुचोऽनघ । दिग्वाससो यातुधान्य: शूलिन्यो मुक्तमूर्धजा: ॥ २० ॥

girayaḥ pratyadṛśyanta nānāyudha-muco ’nagha dig-vāsaso yātudhānyaḥ śūlinyo mukta-mūrdhajāḥ

O sinless Vidura, mountains discharged weapons of various kinds, and naked demonesses armed with tridents appeared with their hair hanging loose.

girayaḥmountains
girayaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootgiri (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
pratitowards, in return
prati:
Kriya-upasarga (क्रिया-उपसर्ग/Preverb)
TypeIndeclinable
Rootprati (अव्यय/उपसर्गवत्)
FormAvyaya used as preverb/adverb (उपसर्गार्थे) with verb adṛśyanta
adṛśyantaappeared, were seen
adṛśyanta:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√dṛś (धातु)
FormImperfect (लङ्), Ātmanepada (आत्मनेपद), 3rd person (प्रथमपुरुष), Plural (बहुवचन); passive/intransitive sense ‘appeared’
nānāyudha-mucaḥthose who discharge various weapons
nānāyudha-mucaḥ:
Karta (कर्ता/Subject apposition)
TypeNoun
Rootnānā (अव्यय/प्रातिपदिक) + āyudha (प्रातिपदिक) + muc (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa compound; Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
anaghaO sinless one
anagha:
Sambodhana (सम्बोधन/Vocative address)
TypeNoun
Rootanagha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Vocative (8th/सम्बोधन), Singular (एकवचन)
dig-vāsasaḥsky-clad (naked) ones
dig-vāsasaḥ:
Karta (कर्ता/Subject apposition)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक) + vāsas (प्रातिपदिक)
FormBahuvrīhi (बहुव्रीहि) ‘whose clothing is the directions’; Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
yātudhānyaḥwitches, demonesses
yātudhānyaḥ:
Karta (कर्ता/Subject apposition)
TypeNoun
Rootyātudhānī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
śūlinyaḥtrident-bearers
śūlinyaḥ:
Karta (कर्ता/Subject apposition)
TypeNoun
Rootśūlinī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
mukta-mūrdhajāḥwith loosened hair
mukta-mūrdhajāḥ:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootmukta (√muc + क्त, कृदन्त) + mūrdhaja (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa (कर्मधारय-प्राय) ‘released hair’; Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); qualifies the appearing beings
H
Hiraṇyākṣa

FAQs

This verse describes terrifying apparitions—weapon-hurling mountains and naked demonesses with tridents—signaling the demoniac atmosphere surrounding Hiraṇyākṣa’s confrontation with Lord Varāha.

Śukadeva Gosvāmī narrates these events to King Parīkṣit while describing the escalating, fearsome portents during the battle.

Even when intimidating sights or negative influences arise, a devotee remembers that such fear is temporary and that taking shelter of the Lord’s protection steadies the mind.