Mantra 2
Sukta 20
Sanskrit (Devanagari)
अग्ने अच्छा वदेह नः प्रत्यङ् नः सुमना भव । प्र णो यच्छ विशां पते धनदा असि नस्त्वम्
IAST Transliteration
agne ácchā vadehá naḥ pratyáṅ naḥ sumánā bhava | prá no yaccha viśā́ṃ pate dhanadā́ asi nas tvám
English Translation (Griffith/Whitney)
O Agni, speak hither unto us; turned toward us be thou of gracious mind. Bestow thou forth for us, O Lord of the clans: a giver of wealth art thou for us—thou.
Word by Word
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
अच्छाhither; towards (us)
अच्छा:
अधिकारण (दिशा/गति-निर्देश) / क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootअच्छा (अव्यय)
वदेहspeak (utter)
वदेह:
क्रिया
TypeVerb
Root√वद् (वदति)
नःfor us; of us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थ) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
प्रत्यङ्facing (towards us); turned back (to us)
प्रत्यङ्:
अधिकारण (दिशा/अभिमुखता) / क्रियाविशेषण
TypeAdjective (used adverbially)
Rootप्रत्यञ्च् (प्रातिपदिक; ‘facing/towards’)
नःfor us; of us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थ) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
सुमनाkind-minded; gracious
सुमना:
कर्तृ (भव-क्रियायाः कर्ता = अग्निः)
TypeAdjective
Rootसु-मनस् (प्रातिपदिक; ‘good-minded, gracious’)
भवbecome; be
भव:
क्रिया
TypeVerb
Root√भू (भवति)
प्रforth; forward
प्र:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
णःfor us
णः:
सम्प्रदान (हितार्थ) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
यच्छgrant; bestow
यच्छ:
क्रिया
TypeVerb
Root√यम् (यच्छति)
विशाम्of the clans/peoples
विशाम्:
सम्बन्ध (पतेः षष्ठी-सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक; ‘clan, people’)
पतेO lord
पते:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
धनदाwealth-giving
धनदा:
कर्तृ (असि-क्रियायाः कर्ता = त्वम्/अग्निः)
TypeAdjective
Rootधन-द (प्रातिपदिक; ‘wealth-giving’)
असिyou are
असि:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (अस्ति)
नःfor us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थ) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ (असि-क्रियायाः कर्ता)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
Attribution
Rishi: Atharvanic tradition (prosperity hymn)
Devata: Agni
Chandas: Anuṣṭubh-like (to be verified)
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"vira","emotional_arc":"Gentle invitation → confident request for tangible bestowal.","listener_experience":"Reassurance, warmth, and a sense of being supported by a responsive center.","intensity":6}