Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 19

Sukta 4

अपूपवान् घृतवांश्चरुरेह सीदतु । लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ

apūpavā́n ghr̥tavā́ṁś carúr eha sī́datu | lokakŕ̥taḥ pathikŕ̥to yajāmahe yé devā́nāṁ hutabhā́gā ihá stha ||

Let the cooked oblation, furnished with cake and rich in ghee, sit down here. We sacrifice unto the World-makers, the Path-makers—those who, of the Gods, possess a share in the offered gift—be ye here present.

अपूपवान्having cakes (apūpa)
अपूपवान्:
कर्तृ (सीदतु इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootअपूप- (प्रातिपदिक)
घृतवान्possessing ghee
घृतवान्:
कर्तृ (सीदतु इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootघृत- (प्रातिपदिक)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Root
चरुःthe oblation-porridge (caru)
चरुः:
कर्तृ (सीदतु इत्यस्य)
TypeNoun
Rootचरु- (प्रातिपदिक)
इहhere
इह:
अधिकरण (देश)
TypeIndeclinable
Rootइह
सीदतुlet (it) sit down / be placed
सीदतु:
क्रिया
TypeVerb
Root√सद् (सीद्)
लोककृतःworld-makers / creators of the world
लोककृतः:
कर्तृ (यजामहे इत्यस्य)
TypeAdjective (substantival)
Rootलोककृत्- (कृदन्त-प्रातिपदिक; लोकं करोति इति)
पथिकृतःpath-makers / makers of the path
पथिकृतः:
कर्तृ (यजामहे इत्यस्य)
TypeAdjective (substantival)
Rootपथिकृत्- (कृदन्त-प्रातिपदिक; पथिं करोति इति)
यजामहेwe worship / we sacrifice
यजामहे:
क्रिया
TypeVerb
Root√यज्
येwho (those who)
ये:
सम्बन्ध/अन्वय (लोककृतः…पथिकृतः इत्यस्य विशेषण-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (हुुतभागाः इत्यस्य)
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
हुतभागाःhaving a share in the oblation / entitled to offerings
हुतभागाः:
कर्तृ/विशेष्य (ये… इत्यस्य)
TypeNoun/Adjective (substantival)
Rootहुतभाग- (समास-प्रातिपदिक; हुतस्य भागः)
इहhere
इह:
अधिकरण (देश)
TypeIndeclinable
Rootइह
स्थbe (present) / abide
स्थ:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (भू) → स्थ (वेदिक 2nd pl. imperative/ injunctive form used as ‘be!’)

Rishi: Atharvanic tradition (funerary book; variable anukramaṇī attributions)

Devata: Lokakṛt/Pathikṛt powers

Chandas: Anuṣṭubh (with Atharvanic variation)

{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"karuna","emotional_arc":"From heaviness to softened clarity and quiet acceptance.","listener_experience":"Warmth, reassurance, ‘rightness’ of procedure.","intensity":3}