Mantra 76
Sukta 3
Sanskrit (Devanagari)
तं वा अहं नार्वाञ्चं न पराञ्चं न प्रत्यञ्चम्
IAST Transliteration
táṃ vā aháṃ nā́rvāñcaṃ ná parā́ñcaṃ ná pratyáñcam
English Translation (Griffith/Whitney)
Him, verily, I make not turned hither, not turned away, not turned back again.
Word by Word
तम्him/that (one)
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वैindeed, surely
वै:
—
TypeIndeclinable
Rootवै (निपात)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
अर्वाञ्चम्turned this way, facing hither
अर्वाञ्चम्:
कर्म (तम् इति सर्वनामस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअर्वाञ्च् (विशेषण-प्रातिपदिक; ‘अर्वाक्’ इत्यस्य रूपम्)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
पराञ्चम्turned away, facing yonder
पराञ्चम्:
कर्म (तम् इति सर्वनामस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootपराञ्च् (विशेषण-प्रातिपदिक; ‘पराक्’ इत्यस्य रूपम्)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
प्रत्यञ्चम्turned toward (me/us), facing back/against
प्रत्यञ्चम्:
कर्म (तम् इति सर्वनामस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootप्रत्यञ्च् (विशेषण-प्रातिपदिक; ‘प्रत्यक्’ इत्यस्य रूपम्)
Attribution
Rishi: Atharvanic tradition (unspecified in input).
Devata: Prāṇa as regulated life-course; implicitly also the ritual ‘Brahman’ (efficacious speech).
Chandas: Prose-like/irregular (directional formula).
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"From firm prohibition to steadied calm.","listener_experience":"Protected, held, ‘kept on track.’","intensity":6}