Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 11

अन्यदेहोद्भवे वापि तस्य शूद्रेपरिस्थितः । स तस्य धनसंपन्नः सदैव कुरुते द्विजः

anyadehodbhave vāpi tasya śūdreparisthitaḥ | sa tasya dhanasaṃpannaḥ sadaiva kurute dvijaḥ

Und obgleich jener, der mit ihm verbunden war, aufgrund einer Geburt in einem anderen Körper in der Lage eines Śūdra stand, gewährte dieser Zweimalgeborene, reich an Besitz, ihm stets Hilfe und Beistand.

अन्य-देह-उद्भवेin another embodiment/birth
अन्य-देह-उद्भवे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक) + देह (प्रातिपदिक) + उद्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; ‘अन्यदेहोद्भव’ = अन्यस्मिन् देहे उद्भवः/उद्भवसमये (सप्तमी-तत्पुरुष/बहुपद)
वाor
वा:
Sambandha (Alternative/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय (विकल्पार्थक-निपात)
अपिalso/even
अपि:
Sambandha (Addition/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/अपि-निपात)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
शूद्रे-परिस्थितःsituated among/with a Śūdra
शूद्रे-परिस्थितः:
Karta (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशूद्र (प्रातिपदिक) + परिस्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘शूद्रेपरिस्थित’ = शूद्रे (सप्तमी) परिस्थितः (सप्तमी-तत्पुरुष)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
धन-संपन्नःwealthy
धन-संपन्नः:
Karta (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootधन (प्रातिपदिक) + संपन्न (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘धनसंपन्न’ = धनेन संपन्नः (तृतीया-तत्पुरुष)
सदाalways
सदा:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formअव्यय (कालवाचक)
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (अवधारण)
कुरुतेdoes/performs
कुरुते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
द्विजःthe Brahmin
द्विजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Narrator (contextual Purāṇic narration within Tīrthamāhātmya; likely Skanda)

Type: kshetra

Scene: A wealthy brāhmaṇa repeatedly supports a man of śūdra station—offering food, clothing, coins—without pride; the recipient appears humble, the giver composed and compassionate.

FAQs

True dharma is steadfast beneficence—helping and honoring bonds of obligation even when social status changes across births.

The verse continues a Māhātmya narrative set in the Nāgarakhaṇḍa’s sacred locale; the tīrtha is not explicitly named here.

Implicitly, ongoing support/charity (upakāra) is praised, though no formal rite is specified.