Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 3

ऋषय ऊचुः । सर्वेषामेव देवानां दृश्यंतेऽत्र समाश्रयाः । अत्र चंद्रस्य चैवैकः कथं जातः समाश्रयः

ṛṣaya ūcuḥ | sarveṣāmeva devānāṃ dṛśyaṃte'tra samāśrayāḥ | atra caṃdrasya caivaikaḥ kathaṃ jātaḥ samāśrayaḥ

Die Weisen sprachen: Hier sieht man die Wohnstätten aller Götter. Doch wie ist hier diese eine, besondere Wohnstatt des Candra, des Mondes, entstanden?

ऋषयःthe sages
ऋषयः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; बहुवचन (Plural)
ऊचुःsaid
ऊचुः:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect); परस्मैपद; प्रथम-पुरुष; बहुवचन
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
षष्ठी-सम्बन्ध (Genitive)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; बहुवचन; (देवानाम् इति विशेषण)
एवindeed/only
एव:
सम्बन्ध/निपात (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण-निपात (emphatic particle)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
षष्ठी-सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; बहुवचन
दृश्यन्तेare seen/appear
दृश्यन्ते:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (Present); आत्मनेपद; प्रथम-पुरुष; बहुवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive sense: are seen)
अत्रhere
अत्र:
अधिकरण (Locative sense)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (adverb of place)
समाश्रयाःrefuges/abodes
समाश्रयाः:
कर्ता (Grammatical subject of passive)
TypeNoun
Rootसम्-आ-श्रि (धातु) → समाश्रय (प्रातिपदिक/कृदन्त-निष्पन्न)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; बहुवचन
अत्रhere
अत्र:
अधिकरण (Locative sense)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (here)
चन्द्रस्यof the Moon
चन्द्रस्य:
षष्ठी-सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootचन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; एकवचन
and
:
सम्बन्ध/निपात (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
एवindeed
एव:
सम्बन्ध/निपात (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
एकःone/single
एकः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; (समाश्रयः इति विशेषण)
कथम्how
कथम्:
सम्बन्ध/प्रश्न (Interrogative)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
जातःarisen/come to be
जातः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootजन् (धातु) → जात (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (PPP/क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; (समाश्रयः इति विशेषण)
समाश्रयःrefuge/abode
समाश्रयः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसम्-आ-श्रि (धातु) → समाश्रय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन

Ṛṣis (Sages)

Type: kshetra

Listener: Sūta

Scene: A circle of sages seated on kusa grass near a sacred waterbody/temple courtyard, gesturing toward many shrines or subtle divine signs; one shrine/mark is singled out as Candra’s special seat.

Ṛṣis
D
Devas
C
Candra (Soma)

FAQs

Sacred geography invites inquiry—understanding a tīrtha’s origin deepens faith and practice.

The cluster of divine abodes in this region, with emphasis on the uniquely significant Candra/Soma abode.

None; it is a question initiating the origin narrative (māhātmya-kathā).