Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 63›Shloka 57
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 57

Devanagari script

चन्द्र उवाच । यदि तुष्टोऽसि देवेश यदि देयो वरो मम । तत्स्थापितेषु लिंगेषु मया सर्वेषु सर्वदा । संनिधानं त्वया कार्यं लोकानां हित काम्यया

Transliteration

candra uvāca | yadi tuṣṭo'si deveśa yadi deyo varo mama | tatsthāpiteṣu liṃgeṣu mayā sarveṣu sarvadā | saṃnidhānaṃ tvayā kāryaṃ lokānāṃ hita kāmyayā

Translation

Candra sprach: „Wenn du zufrieden bist, o Herr der Götter, und wenn mir ein Segen gewährt werden soll, dann lass in allen von mir errichteten Liṅgas zu jeder Zeit deine heilige Gegenwart offenbar sein, aus dem Wunsch nach dem Wohl der Welten.“

Word by Word
चन्द्रःCandra (the Moon)
चन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition marker)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय (conditional): ‘if’
तुष्टःpleased
तुष्टः:
Viśeṣaṇa (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतुष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक; तुष् धातोः)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त/PPP)
असिyou are
असि:
Kriyā (Copula/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन
देवेशO Lord of gods
देवेश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव-ईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः (देवानाम् ईशः)
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition marker)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय (conditional): ‘if’
देयःto be given
देयः:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootदेय (कृदन्त-प्रातिपदिक; दा धातोः)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय/कर्तव्य-अर्थे कृदन्त (यत्/gerundive)
वरःboon
वरः:
Karta/Pradhāna (Subject complement)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ममto me / my
मम:
Sambandha (Possessor/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/genitive), एकवचन
तत्those/that
तत्:
Viśeṣaṇa (Determiner)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘that’ (समासपूर्वपद)
स्थापितेषुin the established (ones)
स्थापितेषु:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootस्थापित (कृदन्त-प्रातिपदिक; स्था/स्थापय् धातोः)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), बहुवचन; क्त (PPP)
लिङ्गेषुin the liṅgas
लिङ्गेषु:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
मयाby me
मया:
Karta (Agent in passive sense/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/करण), एकवचन
सर्वेषुin all
सर्वेषु:
Viśeṣaṇa (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
सर्वदाalways
सर्वदा:
Kriyāviśeṣaṇa (Temporal adverb)
TypeIndeclinable
Rootसर्वदा (अव्यय)
Formअव्यय (कालवाचक क्रियाविशेषण/adverb of time): ‘always’
संनिधानम्presence, proximity
संनिधानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंनिधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
त्वयाby you
त्वया:
Karta (Agent in passive/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/करण), एकवचन
कार्यम्must be done
कार्यम्:
Kriyā (Obligation predicate)
TypeAdjective
Rootकार्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; कृ धातोः)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय/कर्तव्य-अर्थे (यत्/gerundive)
लोकानाम्of the worlds/people
लोकानाम्:
Sambandha (Beneficiary group/षष्ठी)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), बहुवचन
हितwelfare
हित:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootहित (कृदन्त-प्रातिपदिक; धा धातोः)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्त (PPP) अर्थे ‘welfare’
काम्ययाfor the sake of (their) desired good
काम्यया:
Hetu (Cause/Purpose instrument/हेतु)
TypeNoun
Rootकाम्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; कम् धातोः)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; ‘काम्य’ (desire/aim) — हेतौ ‘for the sake of’
Speaker

Candra/Soma

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Candra-sthāpita Sarva-liṅga-samūha (68)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Candra, hands folded, petitions Devēśa: ‘In every liṅga I established, may your presence abide always for the world’s welfare.’ Multiple liṅgas appear as a sacred panorama behind him.

Characters & Entities
C
Candra/Soma
Ś
Śiva (Deveśa)
L
Liṅgas (established by Soma)

FAQs

True devotion seeks blessings not only for oneself but for the welfare of all beings—establishing sacred presence for the world’s benefit.

The verse points to a network of Soma-established Śiva-liṅgas within the Nāgarakhaṇḍa’s tīrtha landscape, collectively revered as Somēśvara-linked shrines.

It implies liṅga-upāsanā at Soma-established shrines where Śiva’s sannidhāna is sought; the specific timing is clarified in the next verse.

←Previous Verse
Next Verse→