Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 895

Devanagari script

उमापि प्रणतं चामुं सुतं स्वोत्संगभाजनम् । चकार तस्य नामापि हरः परमहर्षितः

Transliteration

umāpi praṇataṃ cāmuṃ sutaṃ svotsaṃgabhājanam | cakāra tasya nāmāpi haraḥ paramaharṣitaḥ

Translation

Auch Umā nahm den sich verneigenden Sohn in ihren eigenen Schoß auf. Und Hara (Śiva), überaus erfreut, verlieh ihm ebenfalls einen Namen.

Word by Word

• उमा: Umā
• उमा: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: उमा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• अपि: also
• अपि: सम्बन्ध (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/अप्यर्थ (also)

• प्रणतम्: bowed down
• प्रणतम्: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्र + नम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्तः; ‘अमुं/सुतम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• च: and
• च: सम्बन्ध (Conjunction/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• अमुम्: that one (him)
• अमुम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• सुतम्: son
• सुतम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सुत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘अमुम्’ इत्यस्य समानाधिकरणम्

• स्वोत्सङ्गभाजनम्: a recipient of her own lap (one to be held on her lap)
• स्वोत्सङ्गभाजनम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्व + उत्सङ्ग + भाजन (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘स्वस्य उत्सङ्गः’ इति षष्ठी-तत्पुरुषः, ततः ‘उत्सङ्गस्य भाजनम्’ (आश्रय/पात्र)

• चकार: made/did
• चकार: क्रिया (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्

• तस्य: of him
• तस्य: सम्बन्ध (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• नाम: name
• नाम: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नामन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• अपि: also
• अपि: सम्बन्ध (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; अप्यर्थ (also)

• हरः: Hara (Śiva)
• हरः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: हर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• परमहर्षितः: greatly delighted
• परमहर्षितः: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परम + हर्षित (कृदन्त/प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘हृष्’ धातोः क्त; ‘परमं हर्षितः’

Speaker

Brahmā (deduced from Brahma–Nārada context in this chapter stream)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Umā seated, lifting a bowed child onto her lap; Śiva beside her, smiling, hand raised in blessing as he gives a name; attendants (gaṇas) and divine aura fill the scene.

Characters & Entities

• Umā (Pārvatī)
• Hara (Śiva)
• Son (suta)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine grace is shown through intimate acceptance and blessing—symbolized by being taken into the lap and receiving a sacred name.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse sits within the Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya narrative context, though no tirtha is directly named here.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit prescription; it narrates a divine naming (nāmakaraṇa-like) act by Śiva.