Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 6

श्रीभगवानुवाच । सप्तम्यां सूर्यवारेण कुरु विप्र प्रदक्षिणाम् । शतमष्टोत्तरं यावत्स्नात्वा पुण्यह्रदे शुभे । फलहस्तः पृथक्त्वेन ततः कुष्ठेन मुच्यसे

śrībhagavānuvāca | saptamyāṃ sūryavāreṇa kuru vipra pradakṣiṇām | śatamaṣṭottaraṃ yāvatsnātvā puṇyahrade śubhe | phalahastaḥ pṛthaktvena tataḥ kuṣṭhena mucyase

Der erhabene Herr sprach: „O Brahmane, am Saptamī-Tag, wenn er auf einen Sonntag fällt, vollziehe die Pradakṣiṇā (ehrfürchtige Umrundung). Dann bade im glückverheißenden Puṇyahrada und vollende hundertacht Handlungen, wobei du Früchte in den Händen als gesonderte Gabe darbringst. Danach wirst du von der Lepra befreit.“

śrī-bhagavānthe Blessed Lord
śrī-bhagavān:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक) + bhagavat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—श्रीमान् भगवान् (कर्मधारयः)
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
saptamyāmon the seventh (tithi)
saptamyām:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootsaptamī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तिथिवाचक (on the seventh lunar day)
sūrya-vāreṇaon Sunday
sūrya-vāreṇa:
Karana (Instrument/means; temporal specification)
TypeNoun
Rootsūrya (प्रातिपदिक) + vāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—सूर्यस्य वारः इति षष्ठी-तत्पुरुषः
kurudo; perform
kuru:
Kriya (Command/आज्ञा)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन
vipraO Brahmin
vipra:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
pradakṣiṇāmcircumambulation
pradakṣiṇām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpradakṣiṇā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
śatama hundred
śatam:
Karma (Measure/परिमाण)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति/प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; संख्यावाचक
aṣṭottaramplus eight (making 108)
aṣṭottaram:
Viśeṣaṇa (Qualifier of count)
TypeAdjective
Rootaṣṭa (प्रातिपदिक) + uttara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—अष्टाभिः उत्तरम् (अधिकम्) इति तत्पुरुषः; ‘eight more’ (i.e., 108)
yāvatup to; as many as
yāvat:
Adverbial (Limit/अवधि)
TypeIndeclinable
Rootyāvat (अव्यय)
Formअव्यय; परिमाण/अवधिवाचक (as far as; up to)
snātvāhaving bathed
snātvā:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Root√snā (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्यय; ‘having bathed’
puṇya-hradein the sacred lake
puṇya-hrade:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootpuṇya (प्रातिपदिक) + hrada (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—पुण्यः ह्रदः (कर्मधारयः)
śubheauspicious
śubhe:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootśubha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (puṇya-hrade)
phala-hastaḥwith fruits in hand
phala-hastaḥ:
Kartṛ (Agent; implied ‘tvam’)
TypeAdjective
Rootphala (प्रातिपदिक) + hasta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः—फलानि हस्ते यस्य सः
pṛthaktvenaseparately; individually
pṛthaktvena:
Adverbial (Manner/रीति)
TypeNoun
Rootpṛthaktva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; भाववाचक (in a separate manner/individually)
tataḥthen
tataḥ:
Adverbial (Sequence)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then)
kuṣṭhenafrom leprosy
kuṣṭhena:
Apadana (Separation/अपादान)
TypeNoun
Rootkuṣṭha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; हेतु/अपादानार्थे (from leprosy)
mucyaseyou will be freed
mucyase:
Kriya (Result/फल)
TypeVerb
Root√muc (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि/भावे प्रयोग (you are freed)

Bhagavān (contextually Sūrya/Ravi as the presiding deity of the vrata)

Tirtha: Puṇyahrada

Type: kund

Listener: The brāhmaṇa

Scene: Sūrya, radiant and authoritative, instructs the brāhmaṇa beside a gleaming pond; the brāhmaṇa holds fruits, preparing for circumambulation and the 108-count observance.

S
Sūrya
R
Ravi
P
Puṇyahrada
V
Vipra (brāhmaṇa)

FAQs

Faithful observance of tīrtha-vrata—especially honoring Sūrya with discipline—purifies suffering and transforms karma into health and merit.

Puṇyahrada, an auspicious sacred lake praised in the Nāgarakhaṇḍa’s Tīrthamāhātmya.

On Saptamī falling on Sunday: perform pradakṣiṇā, bathe in Puṇyahrada, and complete 108 observances/rounds while holding fruits as an offering.