Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 12

तस्य शुद्धिः प्रदातव्या प्रयत्नेन द्विजोत्तमैः । शुद्धिं तु त्रिविधां प्राप्तो मम वाक्यसमुद्भवाम्

tasya śuddhiḥ pradātavyā prayatnena dvijottamaiḥ | śuddhiṃ tu trividhāṃ prāpto mama vākyasamudbhavām

Darum soll seine Läuterung mit ernstem Bemühen von den besten Brāhmaṇas gewährt werden. Aus meinem Wort wird eine dreifache Reinigung erlangt.

तस्यof him/of that (person)
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम
शुद्धिःpurification
शुद्धिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशुद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
प्रदातव्याto be given
प्रदातव्या:
Vidhi (Obligation predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootप्र+दा (धातु) + तव्यत् (कृदन्त) → प्रदातव्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधिलिङ्गार्थक तव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive/obligatory)
प्रयत्नेनwith effort
प्रयत्नेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्रयत्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
द्विजोत्तमैःby the best Brahmins
द्विजोत्तमैः:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/कर्ता-सह), बहुवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषार्थे ‘श्रेष्ठा द्विजाः’
शुद्धिम्purification
शुद्धिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशुद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
तुindeed/but
तु:
Avyaya (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअवधारण/विरोधार्थक-अव्यय
त्रिविधाम्threefold
त्रिविधाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या) + विध (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समास (त्रयः विधाः यस्याः सा)
प्राप्तः(he) has obtained/received
प्राप्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्र+आप् (धातु) + क्त (कृदन्त) → प्राप्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम
वाक्य-समुद्भवाम्arisen from (my) statement
वाक्य-समुद्भवाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवाक्य (प्रातिपदिक) + समुद्भव (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (वाक्यात् समुद्भवा)

Bhartṛyajña

Listener: Ritual authorities / audience seeking rules for Nāgara identity and purification

Scene: The leading brāhmaṇa rises and formally grants śuddhi to the supplicant; a palm-leaf manuscript or sacred fire is present, indicating ‘mama vākya’; three symbolic markers (water, fire, mantra) hint at threefold purification.

D
Dvijottamas (best Brāhmaṇas)

FAQs

Dharma provides structured means of restoration: purification is not arbitrary, but a principled process taught by tradition.

The verse does not name a site; it continues the tīrtha-centered framework where purification is administered under sacred authority.

Śuddhi must be granted diligently by dvijottamas, and it is described as “threefold” (trividhā), to be detailed by the teacher’s instruction.