Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 16

न पृच्छेद्गोत्रचरणं न स्थानं वेदमेव च । दृष्ट्वा यज्ञोपवीतं च भोजयेत्तं प्रभक्तितः

na pṛcchedgotracaraṇaṃ na sthānaṃ vedameva ca | dṛṣṭvā yajñopavītaṃ ca bhojayettaṃ prabhaktitaḥ

Man frage weder nach gotra und caraṇa (vedischer Schule) noch nach Wohnort oder gar danach, welchem Veda er folgt. Sieht man das heilige Band yajñopavīta, so speise man ihn mit aufrichtiger Hingabe.

not
:
Negation (Avyaya function)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
पृच्छेत्should ask
पृच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; ‘one should ask’
गोत्रचरणम्lineage and Vedic school (caraṇa)
गोत्रचरणम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगोत्र + चरण (प्रातिपदिक); गोत्र-चरण
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; इतरेतर-द्वन्द्वः (गोत्रं च चरणं च)
nor
:
Negation (Avyaya function)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
स्थानम्place/residence
स्थानम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
वेदम्Veda
वेदम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
एवindeed/even
एव:
Emphasis (Avyaya function)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्ययम्
and
:
Conjunction (Avyaya function)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट्वा
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (gerund/absolutive)
यज्ञोपवीतम्the sacred thread
यज्ञोपवीतम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयज्ञ + उपवीत (प्रातिपदिक); यज्ञ-उपवीत
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (यज्ञस्य उपवीतम्)
and
:
Conjunction (Avyaya function)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
भोजयेत्should feed
भोजयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभुज्/भोज् (धातु; causative of भुज्)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; णिच्-प्रत्यय (causative) — ‘one should feed’
तम्him
तम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
प्रभक्तितःwith great devotion
प्रभक्तितः:
Hetu/Prakara (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootप्र + भक्ति (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त-अव्ययम् (ablatival adverb) = ‘प्रभक्त्या/भक्तिपूर्वकं’ (with devotion)

Deductive (Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya narration; likely Sūta speaking to sages)

Type: kshetra

Scene: A host sees the sacred thread on an arriving guest and, without questioning, offers a meal with folded hands; speech-bubbles of questions are visually absent, replaced by a calm gesture of welcome.

Y
Yajñopavīta
A
Atithi

FAQs

True hospitality is humble and non-inquisitorial; devotion and service matter more than social interrogation.

No specific tīrtha is named; the verse provides dharma conduct applicable across tīrthas and homes.

Do not cross-examine the arriving guest; if qualified by the sacred thread, offer food with devotion.