Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 9

तत्रापि च महदुःखं ज्ञातिनाशसमुद्भवम् । एतदर्थे सुरश्रेष्ठ मया चाराधितो भवान्

tatrāpi ca mahaduḥkhaṃ jñātināśasamudbhavam | etadarthe suraśreṣṭha mayā cārādhito bhavān

Und auch dort, in jener Geburt, wird großes Leid sein, entstanden aus dem Untergang der Verwandten. Eben deshalb, o Bester der Götter, habe ich Dich verehrt.

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय (स्थानवाचक अव्यय/adverb of place)
अपिalso/even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/अपि = also, even)
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक/conjunction)
महत्-दुःखम्great sorrow
महत्-दुःखम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + दुःख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन (Nom./Acc. sg.); कर्मधारयः—‘महच्च तत् दुःखम्’
ज्ञाति-नाश-समुद्भवम्arising from the loss of relatives
ज्ञाति-नाश-समुद्भवम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootज्ञाति (प्रातिपदिक) + नाश (प्रातिपदिक) + समुद्भव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—‘ज्ञातिनाशात् समुद्भवम्’ (arising from the destruction of kinsmen)
एतत्-अर्थेfor this purpose
एतत्-अर्थे:
Prayojana/Adhikarana (Purpose-locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन (Loc. sg.); तत्पुरुषः—‘एतस्य अर्थे’ (for this purpose)
सुरश्रेष्ठO best of gods
सुरश्रेष्ठ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक) + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन विभक्ति, एकवचन (Voc. sg.); षष्ठी-तत्पुरुषः—‘सुराणां श्रेष्ठः’
मयाby me
मया:
Kartr (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया विभक्ति, एकवचन (Instr. sg.)
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक/conjunction)
आराधितःworshipped/propitiated
आराधितः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-राध् (धातु) (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘आराधितः’ = ‘worshipped’
भवान्you (honorific)
भवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन (Nom. sg.; आदरार्थ-प्रयोग)

Dharmarāja

Scene: A distressed devotee addresses the Lord with folded hands, speaking of impending kin-destruction and sorrow; the setting hints at a sacred precinct with pilgrims and a shrine.

D
Dharmarāja (Yama)
Ś
Śiva (addressed as Suraśreṣṭha)

FAQs

Foreseen suffering becomes a catalyst for devotion; worship is framed as a dharmic response to impending karmic pain.

The verse does not specify the tīrtha; it continues the kṣetra-based worship narrative.

Ārādhana (devotional propitiation/worship) is stated generally; specific items or steps are not repeated here.