Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 122›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

सूत उवाच । एतद्वः सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोस्मि द्विजोत्तमाः । यथा स निहतो देव्या महिषाख्यो दनूत्तमः

Transliteration

sūta uvāca | etadvaḥ sarvamākhyātaṃ yatpṛṣṭosmi dvijottamāḥ | yathā sa nihato devyā mahiṣākhyo danūttamaḥ

Translation

Sūta sprach: O ihr Besten der Zweifachgeborenen, ich habe euch alles berichtet, wonach ihr fragtet—wie Mahiṣa, der Vornehmste unter den Dānavas, von der Göttin getötet wurde.

Word by Word
सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsūta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formलिट्, प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
वःto you / for you
वः:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी (Genitive/Dative), बहुवचन; सर्वनाम; (to/for/of you)
सर्वम्all
सर्वम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (एतत्)
आख्यातम्has been narrated
आख्यातम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootā-khyāta (कृदन्त-प्रातिपदिक, √khyā, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि (past passive participle) नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘has been told’
यत्which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
पृष्टःasked
पृष्टः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootpṛṣṭa (कृदन्त-प्रातिपदिक, √prach, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (asked)
अस्मिI am
अस्मि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√as (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
द्विजोत्तमाःO best of Brahmins
द्विजोत्तमाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdvija (प्रातिपदिक) + uttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), बहुवचन; समासः—कर्मधारय/तत्पुरुष (श्रेष्ठा द्विजाः)
यथाhow / as
यथा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/उपमानवाचक (as/how)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
निहतःwas slain
निहतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootnihata (कृदन्त-प्रातिपदिक, √han with ni-, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (slain)
देव्याby the goddess
देव्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
महिषाख्यः(the one) called Mahiṣa
महिषाख्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmahiṣa (प्रातिपदिक) + ākhya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहि (महिष इति आख्या यस्य = named ‘Buffalo’)
दनूत्तमःthe foremost of the Dānavas
दनूत्तमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdanu (प्रातिपदिक) + uttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (दनूनाम् उत्तमः)
Speaker

Sūta

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Dvijottamāḥ / Ṛṣis

Visual Art Cues

Scene: Sūta seated on a vyāsāsana before a circle of sages; he gestures as if concluding one account; behind him, a faint vision of Devī’s victory over Mahiṣa as a remembered tableau.

Characters & Entities
S
Sūta
D
Dvijottamas (Sages)
D
Devī
M
Mahiṣa (Mahīṣāsura)
D
Dānavas

FAQs

Sacred narration (kathā) preserves dharma by remembering how divine power removes oppressive forces and restores order.

This verse serves as a transition; the following verses introduce a new tīrtha-related account (Kedāra-saṃbhava).

None; it is a narrative recap and transition to the next account.

←Previous Verse
Next Verse→