Home›Skanda Purana›Mahesvara Khanda›Kedara Khanda›Adhyaya 4›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

लोमश उवाच । विष्णुनोक्तं वचः श्रुत्वा दक्षो वचनमब्रवीत् । वेदानामप्रमाणं च कृतं ते मधुसूदन

Transliteration

lomaśa uvāca | viṣṇunoktaṃ vacaḥ śrutvā dakṣo vacanamabravīt | vedānāmapramāṇaṃ ca kṛtaṃ te madhusūdana

Translation

Lomaśa sprach: Als Dakṣa die Worte Viṣṇus vernommen hatte, erwiderte er: „O Madhusūdana, durch deine Rede hast du die Veden erscheinen lassen, als hätten sie keine Autorität.“

Word by Word
लोमशःLomaśa
लोमशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलोमश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्तरि), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्शभूत/Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
विष्णुनाby Viṣṇu
विष्णुना:
Karana/Agent-in-instrumental (करण/कर्तृनिर्देश)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/कर्तृ-निर्देश), एकवचन
उक्तम्spoken
उक्तम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवच् (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (वचः)
वचःspeech/words
वचः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया
दक्षःDakṣa
दक्षः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
वचनम्a statement
वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
वेदानाम्of the Vedas
वेदानाम्:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध/Genitive), बहुवचन
अप्रमाणम्invalid/not authoritative
अप्रमाणम्:
Karma-predicative (कर्मणि विधेय)
TypeAdjective
Rootअ- (निषेध) + प्रमाण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषणम् (कृतम्)
चand
च:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
कृतम्made/declared
कृतम्:
Kriya (Predicative action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय (predicate)
तेby you/your
ते:
Shashthi-sambandha (Genitive/possessor)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
मधुसूदनO Madhusūdana (Viṣṇu)
मधुसूदन:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमधु + सूदन (प्रातिपदिक); मधु (प्रातिपदिक) + सूद् (धातु) + अन (प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
Speaker

Lomaśa (as narrator within the episode)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra (Kedārakṣetra)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: In a sage-assembly setting, Lomaśa narrates as Dakṣa, stern and ritual-proud, addresses Viṣṇu, accusing him of undermining Vedic authority; the atmosphere is charged with doctrinal dispute.

Characters & Entities
L
Lomaśa
V
Viṣṇu
D
Dakṣa
M
Madhusūdana
V
Veda

FAQs

Dharma-discourse must preserve śāstra-pramāṇa (scriptural authority); even lofty theology is debated in terms of the Vedas’ standing.

The broader setting is Kedāra Khaṇḍa (Kedārakṣetra), but this verse introduces a doctrinal dialogue rather than praising a particular tīrtha.

None directly; the concern is about the authority behind vaidika-karma and dharma.

←Previous Verse
Next Verse→