Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 1

लोमश उवाच । कुमारं स्वांकमारोप्य उवाच जगदीश्वरः । देवान्प्रति तदा रुद्रः सेंद्रान्भर्गः प्रतापवान्

lomaśa uvāca | kumāraṃ svāṃkamāropya uvāca jagadīśvaraḥ | devānprati tadā rudraḥ seṃdrānbhargaḥ pratāpavān

Lomaśa sprach: Darauf setzte der Herr der Welt den Kumāra auf seinen eigenen Schoß und redete zu den Göttern samt Indra. Jener machtvolle Rudra, der strahlende Bharga, wandte sich an sie.

लोमशःLomaśa (sage)
लोमशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलोमश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
कुमारम्the boy (Kumāra)
कुमारम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकुमार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
स्वाङ्कम्(onto) his own lap
स्वाङ्कम्:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्व + अङ्क (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (स्वस्य अङ्कः)
आरोप्यhaving placed/caused to mount
आरोप्य:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootआ + रुह् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
जगदीश्वरःthe Lord of the world
जगदीश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजगत् + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (जगतः ईश्वरः)
देवान्the gods
देवान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन
प्रतिtowards, to
प्रति:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय)
Formउपसर्ग/संबन्ध-अव्यय; ‘towards/to’
तदाthen
तदा:
Kala-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
रुद्रःRudra (Śiva)
रुद्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
स-इन्द्रान्along with Indra (i.e., including Indra)
स-इन्द्रान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय/उपपद) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन; सहार्थक-तत्पुरुष (इन्द्रैः सह)
भर्गःBharga (radiant one; epithet of Śiva)
भर्गः:
Apposition (समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootभर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
प्रतापवान्mighty, powerful
प्रतापवान्:
Apposition (समानाधिकरण)
TypeAdjective
Rootप्रतापवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण

Lomaśa (narrator) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa convention)

Tirtha: Kedāra (Kedāranātha)

Type: kshetra

Scene: In a divine assembly, Rudra—radiant as Bharga—sits enthroned, holding young Kumāra on his lap; Indra and the gods stand with folded hands, awaiting instruction.

L
Lomaśa
Ś
Śiva (Rudra, Jagadīśvara, Bharga)
K
Kumāra (Skanda/Kārttikeya)
D
Devas
I
Indra

FAQs

Divine leadership protects cosmic order: Śiva empowers Kumāra and addresses the gods to restore dharma.

The chapter belongs to Kedārakhaṇḍa (Kedāra sacred region), though this verse focuses on the divine council narrative.

None; it introduces the episode and speakers.