Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 81

विना तेन जगत्सर्वं नाशमेष्यति शंकर । निष्कामस्त्वं कथं शंभो स्वबुद्ध्या च विमृस्यताम्

vinā tena jagatsarvaṃ nāśameṣyati śaṃkara | niṣkāmastvaṃ kathaṃ śaṃbho svabuddhyā ca vimṛsyatām

Ohne ihn, o Śaṅkara, wird die ganze Welt dem Untergang entgegengehen. O Śambhu, obgleich Du wunschlos bist, erwäge dies mit Deiner eigenen Weisheit.

vināwithout
vinā:
Avyaya (Relation marker)
TypeIndeclinable
Rootvinā (अव्यय)
Formउपसर्गार्थक-अव्यय/पूर्वपद (preposition-like indeclinable)
tenawith him/with that
tena:
Sahakāri/Instrument (करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; सर्वनाम
jagatthe world
jagat:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootjagat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
sarvamentire, all
sarvam:
Viśeṣaṇa (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (jagat)
nāśamdestruction
nāśam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootnāśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
eṣyatiwill go/come to, will reach
eṣyati:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√i (धातु)
Formलृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
śaṃkaraO Śaṅkara
śaṃkara:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootśaṃkara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
niṣkāmaḥdesireless
niṣkāmaḥ:
Viśeṣaṇa (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootniṣkāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (tvam)
tvamyou
tvam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyuṣmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; मध्यमपुरुष-सर्वनाम
kathamhow?
katham:
Avyaya (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
śaṃbhoO Śambhu
śaṃbho:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootśaṃbhu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
sva-buddhyāby (your) own understanding
sva-buddhyā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootsva (प्रातिपदिक) + buddhi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; समासः कर्मधारयः (स्वा बुद्धिः)
caand
ca:
Avyaya (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
vimṛśyatāmplease consider, reflect
vimṛśyatām:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-√mṛś (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; आत्मनेपद; आज्ञार्थे ‘let it be considered/please consider’

Devas

Tirtha: Kedāra

Type: kshetra

Scene: The devas warn Śaṅkara that without Kāma the world collapses; they implore the desireless Lord to deliberate with his own wisdom.

Ś
Śiva (Śaṅkara/Śambhu)
K
Kāmadeva (implied)
D
Devas
J
Jagat (the world)

FAQs

Detachment (niṣkāmatā) is supreme, yet the world’s maintenance requires rightly ordered forces within dharma.

The Kedāra-region narrative context; no particular tīrtha is named in this verse.

None; it is counsel and theological reasoning addressed to Śiva.