Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 40

भीम उवाच । सर्वोपायैर्बोधयंति चाटा हस्तगतं नरम् । इदमेवौषधं तत्र तैः सार्धं जल्पनं न हि

bhīma uvāca | sarvopāyairbodhayaṃti cāṭā hastagataṃ naram | idamevauṣadhaṃ tatra taiḥ sārdhaṃ jalpanaṃ na hi

Bhīma sprach: Schmeichler versuchen mit allen Mitteln, einen Mann, der bereits in ihrer Hand ist, zu „belehren“. In einem solchen Fall gibt es nur ein Heilmittel: Sprich nicht mit ihnen.

भीमःBhīma
भीमः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootभीम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सर्वोपायैःby all means/methods
सर्वोपायैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसर्व + उपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; समासः—सर्वे उपायाः (षष्ठी/कर्मधारयार्थे बहुव्रीह्यभाव; प्रायः कर्मधारय-तत्पुरुषवत्)
बोधयन्तिthey make understand; they instruct
बोधयन्ति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootबुध् (धातु)
Formलट् (present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोग (causative)
चाटाःflatterers; sycophants
चाटाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचाट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
हस्तगतम्in (their) hand; under control
हस्तगतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहस्त + गत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘गत’—गम् (धातु) + क्त; समासः—हस्ते गतः (सप्तमी-तत्पुरुष)
नरम्a man
नरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
इदम्this
इदम्:
Karma (Predicate/कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सर्वनाम
एवonly; indeed
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (only/indeed)
औषधम्medicine; remedy
औषधम्:
Karta (Predicate nominative/कर्ता)
TypeNoun
Rootऔषध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (there)
तैःwith them
तैः:
Saha (Association/सह)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; सर्वनाम
सार्धम्together with
सार्धम्:
Saha (Association/सह)
TypeIndeclinable
Rootसार्धम् (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक (together with)
जल्पनम्talking; chatter
जल्पनम्:
Karta (Predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootजल्पन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्रियानाम (talking/chattering)
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
हिindeed
हि:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (indeed)

Bhīma

Scene: Bhīma speaks bluntly: sycophants ‘advise’ a man already in their grasp; the true remedy is silence and refusal to engage. Bhīma stands firm, arms set, while a cluster of flatterers hover with ingratiating gestures.

B
Bhīma

FAQs

Discernment in company and speech is dharma; avoid harmful conversations that deepen delusion.

No tīrtha is mentioned; the verse offers practical moral counsel (nīti).

No ritual is prescribed; the instruction is behavioral—do not argue or converse with flatterers.