Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 14

स्वर्शेषु षोडशं चैकविंशंगृह्णंति नो धनम् । धनेन तेन हीनानां कीदृशं जन्म नो भवेत्

svarśeṣu ṣoḍaśaṃ caikaviṃśaṃgṛhṇaṃti no dhanam | dhanena tena hīnānāṃ kīdṛśaṃ janma no bhavet

In unseren eigenen Häusern nehmen sie uns sechzehn—ja sogar einundzwanzig—Anteile unseres Reichtums. Wenn uns dieses Gut fehlt, welche Art von Leben oder Wiedergeburt bliebe uns dann?

स्वर्शेषुin the markets/at the toll-stations (svarśa)
स्वर्शेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्श (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), बहुवचन
षोडशम्sixteen (units)
षोडशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootषोडश (संख्याप्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (संख्यावाचक)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चयबोधक (and)
एकविंशम्twenty-one (units)
एकविंशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएकविंश (संख्याप्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (संख्यावाचक)
गृह्णन्तिthey take
गृह्णन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन, परस्मैपद
नःour
नः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6th/सम्बन्ध) बहुवचन (enclitic form)
धनम्wealth, money
धनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
धनेनby/with wealth
धनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
तेनby that
तेन:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-एकवचन (धनेन इति विशेष्ये)
हीनानाम्of those deprived (of it)
हीनानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootहीन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (generic), षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन
कीदृशम्what kind of
कीदृशम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकीदृश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-एकवचन (जन्म इति विशेष्ये; प्रश्नार्थ)
जन्मbirth
जन्म:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
नःour
नः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6th/सम्बन्ध) बहुवचन (enclitic form)
भवेत्might be, would become
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/संभावना), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद

Śātātapa (sage)

Tirtha: Mahī–Sāgara-saṅgama (contextual)

Type: sangam

Listener: Sages / householders as implied voice within the narrative

Scene: Householders speak with worry: figures inside a modest home count diminished coins/grain; outside, threatening collectors/thieves loom; the sacred journey’s promise is shadowed by economic fear.

C
caurāḥ (implied thieves)
D
dhanam (wealth)

FAQs

Loss of one’s rightful ‘wealth’—material or spiritual—causes suffering; the text prepares for identifying subtler thieves that rob inner treasure.

The verse continues the Mahī–Sāgara-Saṅgama episode rather than praising a new site.

None; it describes the extent of loss attributed to the ‘thieves’.