Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 8

कस्मात्तदेषा चेष्टा ते संदेहं मे हर द्विज । संदेहान्न सुखं शेते बाणविद्धो मृगो यथा

kasmāttadeṣā ceṣṭā te saṃdehaṃ me hara dvija | saṃdehānna sukhaṃ śete bāṇaviddho mṛgo yathā

Warum also ist dies deine Art zu handeln? Nimm mir den Zweifel, o Zweimalgeborener. Denn wer im Zweifel ist, ruht nicht glücklich, wie ein Hirsch, vom Pfeil getroffen.

कस्मात्from what cause? why?
कस्मात्:
Apādāna (Cause/source/अपादान)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; हेतु (cause)
तत्that
तत्:
Sambandha (Correlative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अव्ययवत् (correlative)
एषाthis (she/this)
एषा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चेष्टाactivity, conduct
चेष्टा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचेष्टा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेof you, your
ते:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (Genitive), एकवचन
संदेहम्doubt
संदेहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंदेह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
मेfor me / my
मे:
Sampradāna (Beneficiary/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी/चतुर्थी-एकवचन (Genitive/Dative enclitic)
हरremove
हर:
Kriyā (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootहृ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष, एकवचन
द्विजO twice-born (brahmin)
द्विज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
संदेहात्from doubt
संदेहात्:
Apādāna (Cause/source/अपादान)
TypeNoun
Rootसंदेह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; हेतु/कारण
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
सुखम्comfortably, with ease
सुखम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootसुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (as adverbial accusative)
शेतेlies down, rests
शेते:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootशी (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
बाणविद्धःpierced by an arrow
बाणविद्धः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबाण (प्रातिपदिक) + विद्ध (कृदन्त)
Formतृतीया-तत्पुरुष (बाणेन विद्धः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (मृगः)
मृगःa deer
मृगः:
Upameya (Object compared/उपमेय)
TypeNoun
Rootमृग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपमेय
यथाas, like
यथा:
Sambandha (Comparison marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formउपमा-अव्यय (comparative conjunction)

Phālguna (Arjuna)

Listener: Śaunaka and sages (frame)

Scene: A seeker addresses a learned dvija with folded hands; behind him, a symbolic deer with an arrow stands for the mind wounded by doubt; the teacher’s calm gaze promises resolution.

N
Nārada

FAQs

Spiritual progress requires clarity; doubt is painful and must be resolved through proper instruction.

No; the verse is a request for explanation rather than a tīrtha-mahātmya.

None; it prescribes inquiry and seeking clarification from a qualified person.