Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 28

सुसमायां पृथिव्यां च दिग्भागे पूर्वदक्षिणे । यज्ञियस्य तु वृक्षस्य स्थाप्यं स्यान्मुंडकद्वयम्

susamāyāṃ pṛthivyāṃ ca digbhāge pūrvadakṣiṇe | yajñiyasya tu vṛkṣasya sthāpyaṃ syānmuṃḍakadvayam

Auf ebenem Boden, im südöstlichen Bereich, sollen zwei „muṇḍaka“ (Pfosten/Stümpfe) aufgestellt werden, aus einem für das Opfer geeigneten Baum gefertigt.

सुसमायाम्on an even/level (ground)
सुसमायाम्:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसुसमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, सप्तमी (locative), एकवचनम्; विशेषणार्थे (as qualifier)
पृथिव्याम्on the earth/ground
पृथिव्याम्:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, सप्तमी (locative), एकवचनम्
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्ययम् (conjunction)
दिग्भागेin a direction-sector
दिग्भागे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिक् + भाग (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्गः, सप्तमी (locative), एकवचनम्; दिकः भागः इति षष्ठी-तत्पुरुषः
पूर्वदक्षिणेin the east-south (southeast)
पूर्वदक्षिणे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootपूर्व + दक्षिण (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (locative), एकवचनम्; द्वन्द्वसमासः (east and south)
यज्ञियस्यof the sacrificial
यज्ञियस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootयज्ञिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी (genitive), एकवचनम्; विशेषणम्
तुindeed
तु:
Sambandha-bheda (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक-अव्ययम् (particle: but/indeed)
वृक्षस्यof the tree
वृक्षस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवृक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी (genitive), एकवचनम्
स्थाप्यम्to be placed / should be set up
स्थाप्यम्:
Kriyā-sādhya (Obligation/विधेय)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formतव्यत्-प्रत्यय (Gerundive/obligatory), नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; विधेयभावः
स्यात्should be
स्यात्:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
मुण्डकद्वयम्a pair of muṇḍakas (two stumps/posts)
मुण्डकद्वयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमुण्डक + द्वय (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा (nominative), एकवचनम्; द्वयम् (two) इति संख्यावाचक-तत्पुरुषः

Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced)

Scene: A cleared, level earthen ground marked with directional lines; in the southeast quadrant two freshly cut yajñiya-wood posts (muṇḍakas) are being set; priests hold kusa grass and water pots; the sun angle suggests auspicious timing.

FAQs

Even judgment must be dharma-governed: procedures are to be performed carefully, in purity and proper orientation.

No tīrtha is named; the verse gives a procedural instruction for an ordeal apparatus.

Erecting two posts (muṇḍaka-dvaya) on level ground in the southeast, using yajñiya (ritually suitable) wood.