Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 65

क्वाहमल्पमतिः पार्थ क्वापरौ हरित्र्यंबकौ । देविकेनैव मानेन पातालेष्वपि गण्यते

kvāhamalpamatiḥ pārtha kvāparau haritryaṃbakau | devikenaiva mānena pātāleṣvapi gaṇyate

Wo bin ich, von geringem Verstand, o Pārtha, und wo sind jene beiden—Hari und Tryambaka? Nur nach dem eigenen Maß der Devī wird dies gezählt, selbst in den Pātālas (Unterwelten).

क्वwhere
क्व:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formप्रश्नाव्ययम् (interrogative adverb: 'where?')
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, उत्तमपुरुषार्थे; एकवचनम्; प्रथमा (Nominative singular pronoun)
अल्पमतिḥ(one) of little intellect
अल्पमतिḥ:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootअल्प + मति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः; प्रथमा-एकवचनम् (Nominative singular); कर्मधारय-समासः (one of little intellect)
पार्थO Pārtha
पार्थ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपार्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः; सम्बोधन-एकवचनम् (Vocative singular)
क्वwhere
क्व:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formप्रश्नाव्ययम् (interrogative adverb)
अपरौthe other two
अपरौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः; प्रथमा-द्विवचनम् (Nominative dual)
हरि-त्र्यम्बकौHari and Tryambaka (Śiva)
हरि-त्र्यम्बकौ:
Karta (Apposition/कर्ता-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootहरि + त्र्यम्बक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः; प्रथमा-द्विवचनम् (Nominative dual); द्वन्द्व-समासः (Hari and Tryambaka)
देविकेनby/with Devikā
देविकेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootदेविका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः; तृतीया-एकवचनम् (Instrumental singular)
एवindeed/only
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपातः (emphatic particle)
मानेनby measure/standard
मानेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः; तृतीया-एकवचनम् (Instrumental singular)
पातालेषुin the netherworlds
पातालेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपाताल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः; सप्तमी-बहुवचनम् (Locative plural)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपातः (particle: 'also/even')
गण्यतेis counted/considered
गण्यते:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootगण् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present); कर्मणि-प्रयोगः (Passive); प्रथमपुरुषः; एकवचनम्

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced for Māheśvara Khaṇḍa narrative style)

Listener: Pārtha (Arjuna)

Scene: A sage-speaker, hands folded, confesses limited understanding before the vast, paired presence of Hari (Viṣṇu) and Tryambaka (Śiva), with Devī’s unseen ‘measure’ symbolized as a cosmic scale spanning even Pātāla.

P
Pārtha
H
Hari
T
Tryambaka
D
Devī
P
Pātāla

FAQs

True knowledge begins with humility; divine greatness is ultimately apprehended only through the supreme standard of the Devī.

No specific tīrtha is mentioned; the verse is theological/cosmological.

None directly; it emphasizes reverence and humility rather than a stated rite.