Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 36

यावच्च संधानवशं प्रयांति नारायणादीनि निवारणाय । तावत्क्षणेनैव जघान कोटींदैत्येश्वराणां किल कालदंडः

yāvacca saṃdhānavaśaṃ prayāṃti nārāyaṇādīni nivāraṇāya | tāvatkṣaṇenaiva jaghāna koṭīṃdaityeśvarāṇāṃ kila kāladaṃḍaḥ

Während die Nārāyaṇa-Waffe und die übrigen Waffen gebändigt und als Gegenmaßnahme in Stellung gebracht wurden, erschlug in eben diesem Augenblick der Kāladaṇḍa—so heißt es—ein Krore von Fürsten unter den Daityas.

यावत्as long as/while
यावत्:
Sambandha (Correlative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय/सम्बन्ध-शब्द)
Formअव्यय (correlative), काल/परिमाणवाचक
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
संधानवशम्under the control of (their) aiming/setting
संधानवशम्:
Gati/Karma (Goal/extent/गत्यर्थक-कर्म)
TypeNoun
Rootसंधान + वश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (संधानस्य वशम् = संधान-नियन्त्रणम्)
प्रयान्तिgo/proceed
प्रयान्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-√या (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
नारायणादीनिNārāyaṇa (weapons) and others
नारायणादीनि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनारायण + आदि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; ‘आदि’ समासान्त; अत्र कर्तृपदे (प्रयान्ति)
निवारणायfor warding off
निवारणाय:
Sampradana (Purpose/Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootनि-√वृ (धातु) → निवारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन; प्रयोजनार्थे
तावत्so long/then
तावत्:
Sambandha (Correlative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतावत् (अव्यय/सम्बन्ध-शब्द)
Formअव्यय (correlative), तावदर्थक
क्षणेनin a moment
क्षणेन:
Karana (Instrument/means/करण)
TypeNoun
Rootक्षण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
एवindeed/just
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (emphatic particle)
जघानslew/struck down
जघान:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√हन् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
कोटीम्a crore (ten million)
कोटीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (संख्यावाचक)
दैत्येश्वराणाम्of the lords of the Daityas
दैत्येश्वराणाम्:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदैत्य + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दैत्यानाम् ईश्वराः)
किलindeed/it is said
किल:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकिल (अव्यय)
Formअव्यय (particle), प्रसिद्ध्यर्थ/अनुश्रवणार्थ
कालदण्डःKāla-daṇḍa (the staff of Time)
कालदण्डः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकालदण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (कालः इव दण्डः / कालस्य दण्डः)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced)

Scene: The Kāladaṇḍa manifests as a sweeping dark wave/rod of time that instantly fells innumerable daitya-kings; the sky dims, bodies fall like cut trees, devas watch in stunned silence.

K
Kāladaṇḍa
D
Daityas
N
Nārāyaṇāstra

FAQs

Time is unstoppable; no array of techniques can finally resist the moral consequence embodied as Kāladaṇḍa.

None mentioned; the verse is doctrinal and narrative rather than geographical.

None.