Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 20

बीजांकुरा इव म्लानाः प्राप्य वृष्टिं धरातले । ततः स मेघरूपेण कालनेमिर्महासुराः

bījāṃkurā iva mlānāḥ prāpya vṛṣṭiṃ dharātale | tataḥ sa megharūpeṇa kālanemirmahāsurāḥ

Wie Saatkeime, die verwelkt waren und durch Regen auf der Erde wieder aufleben, so nahm auch Kālanemi, der große Asura, daraufhin die Gestalt einer Wolke an.

बीज-अङ्कुराःsprouts of seeds
बीज-अङ्कुराः:
Upamana (Standard of comparison/उपमान)
TypeNoun
Rootबीज + अङ्कुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (बीजानाम् अङ्कुराः)
इवlike
इव:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमावाचक-अव्ययम् (comparative particle)
म्लानाःwithered
म्लानाः:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootम्लान (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Form√म्लै (धातु) से क्त; पुंलिङ्गम्, प्रथमा, बहुवचनम्
प्राप्यhaving obtained
प्राप्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-√आप् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), अव्ययभावः; ‘having obtained’
वृष्टिम्rain
वृष्टिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवृष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्
धरातलेon the surface of the earth
धरातले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootधरातल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, सप्तमी (Locative), एकवचनम्; कर्मधारय/तत्पुरुष-भावः ‘धरायाः तलम्’
ततःthen
ततः:
Kala/Sequence (काल/क्रम)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्ययम्; अनन्तरकालार्थे (then)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
मेघ-रूपेणin the form of a cloud
मेघ-रूपेण:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootमेघ + रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, तृतीया (Instrumental), एकवचनम्; तत्पुरुषः ‘मेघस्य रूपम्’
कालनेमिःKālanemi
कालनेमिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकालनेमि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
महासुरःthe great Asura
महासुरः:
Apposition (समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootमहासुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्; कर्मधारयः (महान् असुरः)

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa narrative frame)

Scene: Kālanemi, newly invigorated, expands into a towering cloud-form—dark, swirling, and charged—hovering over the battlefield as if monsoon itself has become a demon.

K
Kālanemi

FAQs

Vitality can return with favorable conditions, but renewal must be guided by dharma; otherwise revived strength may serve harmful ends.

None; the imagery is natural (rain and sprouts) used to describe a narrative turn.

No ritual action is prescribed.