Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 41

अन्नानि चैकभक्तस्य शृणुतानि फलाप्तये । जंब्वपामार्ग खदिर जाती चूतकदंबकम्

annāni caikabhaktasya śṛṇutāni phalāptaye | jaṃbvapāmārga khadira jātī cūtakadaṃbakam

Höre, um die Frucht des Verdienstes zu erlangen, die Vorschriften über die Speisen für den Ekabhakta, der nur einmal am Tage isst. Die vorgeschriebenen Dantakāṣṭha-Bäume sind: Jambu, Apāmārga, Khadira, Jātī, Cūta und Kadamba.

अन्नानिfoods
अन्नानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चयबोधक
एकभक्तस्यof the one who eats once (per day)
एकभक्तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootएक + भक्त (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः (सम्बन्ध), एकवचनम्; (one-meal-observer)
शृणुतानिhear (you all)
शृणुतानि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुषः, बहुवचनम्; परस्मैपदम्
फलाप्तयेfor attaining the result
फलाप्तये:
Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootफल + आप्ति (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्गे चतुर्थी-विभक्तिः (सम्प्रदान/प्रयोजन), एकवचनम्; प्रयोजनार्थे (for obtaining fruit/result)
जम्बुjambu tree
जम्बु:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजम्बु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; दन्तकाष्ठद्रुमनाम (tree-name)
अपामार्गapāmārga (Achyranthes)
अपामार्ग:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअपामार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; दन्तकाष्ठद्रुमनाम
खदिरkhadira (acacia)
खदिर:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootखदिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; दन्तकाष्ठद्रुमनाम
जातीjātī (jasmine)
जाती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजाती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; दन्तकाष्ठद्रुमनाम
चूतकदम्बकम्mango and kadamba (trees)
चूतकदम्बकम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचूत + कदम्बक (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समाहार-द्वन्द्वः (cūta and kadambaka as a set)

Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Pulomajā (implied)

Scene: A devotee at dawn performs dantadhāvana with a twig, with a small arrangement of different tree twigs labeled/recognized; later a simple single meal is shown on a leaf plate, emphasizing eka-bhakta restraint.

E
Eka-bhakta
J
Jambu
A
Apāmārga
K
Khadira
J
Jātī
C
Cūta (mango)
K
Kadamba

FAQs

Self-restraint (like eka-bhakta) and purity disciplines are taught as means to secure the vow’s spiritual fruit.

The teaching is embedded in Kāśī’s dharma-mahātmya context within the Kāśīkhaṇḍa.

Eka-bhakta (one meal a day) discipline and the approved plants for dantakāṣṭha such as jambu and khadira.