Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 54

यातास्वस्मासु हृष्टासु भवती शयगौरवात् । अहो रत्नेश्वरं लिंगं प्रत्यक्षीकृतवत्यसि

yātāsvasmāsu hṛṣṭāsu bhavatī śayagauravāt | aho ratneśvaraṃ liṃgaṃ pratyakṣīkṛtavatyasi

Als wir voller Freude fortgingen, bliebst du wegen der Schwere des Schlafes zurück. Ach! Du hast den Liṅga Ratneśvaras dir unmittelbar offenbar werden lassen.

यातासुwhen (we) had gone
यातासु:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeVerb
Rootया (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past participle), स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; ‘यातासु’ (when (we) had gone)
अस्मासु(with) us / among us
अस्मासु:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसप्तमी, बहुवचन (Locative plural)
हृष्टासुbeing delighted
हृष्टासु:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootहृष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त, स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; ‘being delighted’ (locative absolute qualifier)
भवतीyou (lady)
भवती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभवत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; आदरार्थे (honorific ‘you’, feminine)
शय-गौरवात्due to heaviness of sleep
शय-गौरवात्:
Apadana (Cause/अपादान)
TypeNoun
Rootशय (प्रातिपदिक) + गौरव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग (गौरव), पञ्चमी, एकवचन; तत्पुरुषः ‘शयस्य गौरवम्’ (heaviness of sleep)
अहोah! / behold!
अहो:
Sambandha (Exclamation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअहो (अव्यय)
Formविस्मयादि-बोधक अव्ययम् (exclamation)
रत्नेश्वरम्Ratneśvara
रत्नेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरत्नेश्वर (प्रातिपदिक: रत्न + ईश्वर)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः ‘रत्नानाम् ईश्वरः’
लिङ्गम्liṅga (Śiva-emblem)
लिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्रत्यक्षी-कृतवतीhave made visible / have beheld
प्रत्यक्षी-कृतवती:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रत्यक्षी-√कृ (धातु) + क्तवतु (कृदन्त)
Formकर्तरि क्तवतु-प्रत्ययान्त (perfect participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having made (it) manifest/seen’
असिare
असि:
Kriya (Copula/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (are)

Friends of the maiden (within the narrative)

Tirtha: Ratneśvara

Type: kshetra

Listener: Purāṇic audience (not explicit)

Scene: Friends return delighted; the heroine, heavy with sleep, remained—yet she has made Ratneśvara liṅga manifest before her eyes; astonishment and reverence fill the space.

R
Ratneśvara-liṅga

FAQs

True devotion culminates in pratyakṣa-anubhava—direct experience of the deity, not merely ritual formality.

Ratneśvara Liṅga in Kāśī, presented as capable of granting direct divine manifestation.

No new prescription; it highlights the fruit of worship—darśana/pratyakṣatā of Ratneśvara.