Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 78

व्रतैः संशोधिते देहे धर्मो वसति निश्चलः । अर्थकामौ सनिर्वाणौ तत्र यत्र वृष स्थितिः

vrataiḥ saṃśodhite dehe dharmo vasati niścalaḥ | arthakāmau sanirvāṇau tatra yatra vṛṣa sthitiḥ

Wenn der Körper durch Gelübde gereinigt ist, wohnt Dharma dort unbeweglich; und dort, wo der Stier der Rechtschaffenheit fest gegründet ist, sind Wohlstand und Begehren, ja selbst Befreiung, gegenwärtig.

vrataiḥby vows
vrataiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootvrata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन
saṃśodhitein (the) purified
saṃśodhite:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootsaṃ-śudh (धातु) → saṃśodhita (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; भूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त; ‘संशोधित’ = purified; ‘देहे’ इति विशेषणम्
dehein the body
dehe:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootdeha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
dharmaḥdharma, righteousness
dharmaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
vasatidwells
vasati:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvas (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
niścalaḥsteadfast, unmoving
niścalaḥ:
Predicate (Attribute/विशेषण)
TypeAdjective
Rootniścala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (dharmaḥ)
arthakāmauartha and kāma
arthakāmau:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootartha (प्रातिपदिक) + kāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; द्वन्द्वः—अर्थश्च कामश्च
sanirvāṇautogether with liberation
sanirvāṇau:
Predicate (Attribute/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsa- (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + nirvāṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; उपपद-तत्पुरुषः/बहुव्रीहिवत् प्रयोगः—‘निर्वाणसहितौ’ (together with liberation) विशेषणम् (arthakāmau)
tatrathere
tatra:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
yatrawhere
yatra:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyatra (अव्यय)
Formअव्यय; सम्बन्धबोधक/देशवाचक (relative locative adverb)
vṛṣaḥDharma (as the bull)
vṛṣaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvṛṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘वृष’ = धर्म (धर्मरूपः वृषः)
sthitiḥabiding, presence
sthitiḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsthiti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Skanda

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: Allegorical tableau: Dharma as a white bull standing firm on a purified platform; around it, personified Artha and Kāma approach respectfully, while Mokṣa/Nirvāṇa appears as a radiant, calm presence above Kāśī’s skyline.

S
Skanda
D
Dharma (Vṛṣa)

FAQs

Vrata purifies the person so Dharma becomes stable, and the full aims of life—including liberation—become attainable.

No specific site is named; the verse states a universal principle used to frame Kāśī’s vrata-centered māhātmya.

General vrata-observance as the means to purify the body and establish Dharma.